Nuôi gà chắc ăn nhờ đảm bảo an toàn sinh học

Liên kết chuỗi giá trị

Tại thôn Thanh Tân, xã Thanh Kỳ, tỉnh Thanh Hóa, chị Nguyễn Thị Đào mạnh dạn đầu tư 2 khu chuồng nuôi gà với tổng diện tích gần 500m². Mô hình chuyên nuôi gà thịt, có thời điểm đàn gà lên tới hàng nghìn con, trở thành mô hình chăn nuôi gà thịt quy mô lớn đầu tiên tại địa phương.

Mỗi năm chị Đào nuôi 4 lứa gà thịt, mỗi lứa khoảng 500 con. Nhờ chủ động kỹ thuật chăm sóc, kiểm soát dịch bệnh và lựa chọn con giống có nguồn gốc rõ ràng, đàn gà phát triển khá tốt, mang lại thu nhập ổn định cho gia đình.

“Gia đình tôi nuôi khoảng 4 – 5 lứa gà thịt mỗi năm, tùy theo tình hình thị trường. Khi giá và sức tiêu thụ thuận lợi, gia đình sẽ tăng đàn. Trung bình mỗi lứa nuôi khoảng 500 con, sau khi trừ các khoản chi phí, lãi khoảng 30 triệu đồng”, chị Đào cho biết.

Tương tự, anh Trịnh Phú Tuân (xã Thọ Xuân, Thanh Hóa) bắt đầu gắn bó với nghề nuôi gà từ năm 2015. Nhận thấy gà ri có chất lượng thịt thơm ngon, được thị trường ưa chuộng, anh từng bước mở rộng quy mô, đầu tư chuồng trại và tổ chức chăn nuôi theo hướng chuyên nghiệp.

Đến nay, gia đình anh duy trì quy mô khoảng 6 vạn con gà mỗi năm. Gà được bố trí tại các khu chuồng khác nhau và nuôi gối đầu, luân phiên xuất bán, qua đó duy trì nguồn cung tương đối ổn định cho thị trường.

Theo anh Tuân, nghề nuôi gà ri đã có từ nhiều năm ở Xuân Hồng. Tuy nhiên, trước đây phần lớn các hộ chăn nuôi theo quy mô gia đình, sản xuất nhỏ lẻ, thiếu liên kết giữa các khâu. Sản phẩm chủ yếu tiêu thụ tại địa phương hoặc bán cho thương lái nên người nuôi thường bị động về giá và khó mở rộng quy mô sản xuất.

Tháng 6/2024, Hợp tác xã Sản xuất và Chế biến gà quê Xuân Hồng được thành lập do anh Tuân làm Giám đốc. HTX hướng tới tập hợp các hộ chăn nuôi, từng bước tổ chức sản xuất theo quy trình thống nhất, gắn chăn nuôi với phòng chống dịch bệnh, kiểm soát chất lượng và tiêu thụ sản phẩm.

Hiện sản lượng gà xuất bán của toàn HTX đạt hơn 20 vạn con/năm. Các hộ tham gia được HTX cung cấp con giống, thức ăn chăn nuôi, kỹ thuật chăm sóc, phòng chống dịch bệnh và kết nối tiêu thụ sản phẩm. Việc hình thành chuỗi liên kết giúp các hộ giảm tình trạng sản xuất riêng lẻ, đồng thời có điều kiện tiếp cận quy trình chăn nuôi an toàn và thị trường ổn định hơn.

Giống gà được HTX lựa chọn là gà ri thuần, thời gian nuôi tối thiểu khoảng 5 tháng. Khi xuất bán, gà đạt trọng lượng phổ biến từ 1,8 – 2kg/con. Theo anh Tuân, việc duy trì thời gian nuôi phù hợp giúp gà có điều kiện vận động, phát triển tự nhiên, cho chất lượng thịt chắc, dai và thơm, phù hợp với phân khúc gà quê mà HTX hướng tới.

Lấy an toàn sinh học làm nền tảng

Điểm chung ở mô hình của anh Tuân và chị Đào là đều lấy an toàn sinh học làm nền tảng, từng bước chuyển từ chăn nuôi nhỏ lẻ sang sản chăn nuôi đảm bảo an toàn dịch bệnh. Không chỉ chú trọng kiểm soát dịch bệnh, vệ sinh chuồng trại, lựa chọn con giống, các hộ còn hướng tới liên kết sản xuất, chủ động đầu vào và đầu ra, qua đó nâng cao giá trị sản phẩm.

Để tránh hao hụt, các chủ trang trại thực hiện bài bản khâu vệ sinh, tiêu độc, khử trùng chuồng trại, kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực chăn nuôi, đồng thời thực hiện tiêm phòng vaccine theo hướng dẫn của cán bộ chuyên môn.

Thay vì chờ dịch bệnh xảy ra mới xử lý, tại trại gà của chị Đào và anh Tuân, công tác phòng bệnh được chú trọng ngay từ đầu mỗi lứa nuôi. Nền chuồng được lót đệm trấu, giữ khô ráo, sạch sẽ, đàn gà được theo dõi thường xuyên, chuồng trại được vệ sinh định kỳ, chất thải được thu gom và xử lý đều đặn nhằm hạn chế nguy cơ phát sinh, lây lan mầm bệnh.

Các hộ còn kiểm soát đồng bộ từ khâu lựa chọn con giống, sử dụng thức ăn, nước uống đến chăm sóc và theo dõi đàn gà. Gà được đưa vào thả nuôi phải có nguồn gốc rõ ràng, bảo đảm chất lượng và được kiểm soát dịch bệnh ngay từ đầu vào nhằm hạn chế nguy cơ mang mầm bệnh. 

Để hạn chế rủi ro do thời tiết, thời điểm và mật độ thả nuôi cũng được các chủ trại tính toán phù hợp. Khi điều kiện thời tiết bất lợi, mật độ nuôi được điều chỉnh giảm, ngược lại khi thời tiết thuận lợi sẽ tăng đàn. Cách làm này giúp người nuôi chủ động hơn trong sản xuất, hạn chế nguy cơ thiệt hại do các yếu tố bất lợi của môi trường.

Ngoài ra, lượng phân gà sau khi được xử lý bằng chế phẩm sinh học được tận dụng làm phân bón cho cây trồng, một phần bán cho các nhà vườn, vừa giảm lượng chất thải phát sinh từ chăn nuôi, vừa tạo thêm giá trị.

Nhờ áp dụng quy trình chăn nuôi an toàn sinh học, tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật từ chăm sóc, phòng bệnh đến vệ sinh chuồng trại, đàn gà của gia đình anh Tuân, chị Đào phát triển ổn định, không bị hao hụt. Chất lượng thịt được người tiêu dùng ưa chuộng, góp phần tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm.

Tháng 11/2025, sản phẩm gà quê Xuân Hồng được chứng nhận đạt tiêu chuẩn VietGAP. Cùng với chuẩn hóa quy trình chăn nuôi, HTX Sản xuất và Chế biến gà quê Xuân Hồng đang từng bước mở rộng sang chế biến một số sản phẩm như giò gà, xúc xích gà, gà ủ thảo mộc.

Theo Hội Nông dân tỉnh Thanh Hóa, phát triển chăn nuôi gà theo chuỗi liên kết, gắn sản xuất với chế biến và tiêu thụ là hướng đi phù hợp với quá trình tái cơ cấu ngành chăn nuôi. Trong đó, nâng cao an toàn sinh học, chủ động phòng chống dịch bệnh và áp dụng các tiêu chuẩn sản xuất an toàn là những yếu tố quan trọng để nâng cao sức cạnh tranh cho sản phẩm.