Phải mất một hồi tôi lại mới thấy anh Vũ Đức Anh, cán bộ kỹ thuật của Công ty cổ phần Giống – Vật tư Nông nghiệp công nghệ cao Việt Nam (Phu Tho Seed) “trồi” lên giữa biển lúa mênh mông của xã Vĩnh Hải, TP Hải Phòng. Hóa ra ban nãy anh cúi người xuống sát những gốc rạ để dùng điện thoại quay lại cảnh đám rầy đang núp bên dưới. Rồi anh đưa cho tôi cùng mấy cán bộ kỹ thuật của Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Hiền Lê xem những con rầy chỉ nhỏ như hạt cám đang bò lổm ngổm trên gốc rạ.

Anh Vũ Đức Anh kiểm tra đồng ruộng cùng kĩ sư nông nghiệp của Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Hiền Lê. Ảnh: Dương Đình Tường.
Liên tục di chuyển như thế qua các ô ruộng rộng tổng cộng 32 ha dưới cái nắng gay gắt, cuối cùng anh mang ra một tập giấy để ghi kết quả kiểm tra đồng ruộng cũng như những khuyến cáo phải thực hiện trong thời gian tới.
“Lúa J02 hiện đang sinh trưởng, phát triển tốt hơn so với năm ngoái. Các loại sâu bệnh như sâu cuốn lá, sâu đục thân, bạc lá cơ bản được phòng trừ tương đối sạch. Tuy nhiên, đến giai đoạn này khi trà lúa sớm đã chín sáp, bắt đầu đỏ đuôi tôi lại phát hiện trên đồng ruộng cục bộ có những điểm rầy gây hại. Việc phòng trừ rầy cũng khá đơn giản, tôi sẽ hướng dẫn thuốc đặc trị, chỉ cần công ty tổ chức phun hai lần là khống chế và dập được”, anh Đức Anh cho biết.
Lúc cúi gập người xuống gốc lúa anh đã đếm từng con rầy trên khóm rồi tính mật độ trên mét vuông của từng điểm, từng khu vực. Chỗ nhiều nhất là hơn 2.000 con rầy/m2. Trong khi đó mật độ cần phải phun trừ là từ 1.500 con/m2, nếu ít hơn thì chưa cần phun nhưng vẫn phải theo dõi liên tục. Những con rầy tuy nhỏ nhưng có thể gây tác hại lớn đến năng suất lúa nếu việc phun trừ bị chậm. Bởi thế, xác định thời điểm phun là rất quan trọng. Giai đoạn này chính là thời điểm cần phải phun ngay và phun quyết liệt.
Bình thường, một số người nghĩ đơn giản rằng giai đoạn lúa cuối vụ, chín sáp rồi sẽ không phải phun trừ rầy nữa. Tuy nhiên, do một số ruộng xung quanh bà con gặt trước khiến áp lực sâu bệnh sẽ tràn sang các thửa ruộng còn lại.
Rầy trưởng thành có cánh, theo tập tính sẽ bay đi để tìm bạn đời nên di chuyển từ ruộng này sang ruộng khác, từ cánh đồng này sang cánh đồng khác, đẻ trứng, sinh ra các thế hệ tiếp theo. Khi mật độ lớn chúng sẽ bắt đầu gây hại cho lúa.

Cánh đồng đang thời kỳ lúa chín sáp. Ảnh: Dương Đình Tường.
Anh Đức Anh lưu ý lúc phun trừ, nếu rầy ở tuổi một, tuổi hai, cơ thể còn non nớt sẽ rất dễ chết. Trước khi phun nên dâng nước vào ruộng lúa chừng 20 – 30cm để rầy phải leo lên phía trên, gặp thuốc sẽ bị chết nhiều hơn. Nếu để rầy qua giai đoạn tuổi một, tuổi hai thì phun thuốc sẽ kém hiệu quả.
Tùy từng giai đoạn sinh trưởng của cây lúa như cấy, đẻ nhánh, trỗ, chín sữa, chắc hạt rồi chuẩn bị thu hoạch, cán bộ kỹ thuật sẽ phải về kiểm tra định kỳ, còn xảy ra việc đột xuất như sâu bệnh hại họ sẽ phải đến ngay để chỉ đạo xử lý. Sau đợt kiểm tra này, anh sẽ còn phải xuống thêm 1 – 2 lần nữa để đánh giá lần cuối xem sau phun kết quả thế nào, công tác khử lẫn, tạp đã đảm bảo để làm lúa giống hay chưa.
J02 (tên gọi dân dã là “dì Hai”) là giống lúa Nhật của Công ty cổ phần Giống – Vật tư Nông nghiệp Công nghệ cao Việt Nam (Phu Tho Seed) đang có tốc độ lan tỏa rất mạnh ở miền Bắc, miền Trung. Anh Nguyễn Chí Bình, cán bộ Phòng Kinh doanh của đơn vị giải thích, sản xuất lúa giống có yêu cầu cao hơn hẳn lúa thương phẩm, từ cấy, chăm sóc, khử lẫn trước khi gặt, thu hoạch đến sấy và chế biến.
Điều thuận lợi là công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Hiền Lê có diện tích đất lớn, tập trung, mỗi năm chỉ sản xuất một vụ lúa nên tỷ lệ lẫn tạp ít. Thêm vào đó, một vụ đậu tương trước đó giúp cải tạo đất rất tốt, làm hạt lúa sáng đẹp hơn.
Bên chiếc máy phun thuốc BVTV kích cỡ lớn, hình dáng rất lạ đang nằm kềnh càng trên bờ, chị Phan Thị Vân, kĩ sư nông nghiệp của Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Hiền Lê cho biết đơn vị mình đã hợp tác với Phu Tho Seed để sản xuất 5 vụ lúa giống. “Trước đây Công ty tôi trồng khoai sọ, cũng hiệu quả nhưng tốn nhiều nhân công trong khâu thu hoạch và sơ chế nên đã chuyển sang cấy lúa một vụ, còn một vụ trồng đỗ tương rau xuất khẩu đi Nhật. Nhờ trồng hai loại cây khác họ nhau nên tránh được tình trạng sâu bệnh tồn lưu từ vụ này sang vụ khác. Vụ lúa này chúng tôi chỉ phải phun 3 lần thuốc sâu, thuốc bệnh mà thôi”, chị Vân cho hay.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
