Ứng dụng đồng bộ tiến bộ kỹ thuật
Cuối tháng 4/2024, anh Nguyễn Thế Hoàn, thôn Thanh Bình, xã Mai Hoa (Hà Tĩnh) đầu tư cải tạo 1.200m² đất đồi để xây dựng mô hình trồng nho mẫu đơn. Đây là giống nho có nguồn gốc Nhật Bản, được đánh giá có giá trị kinh tế cao nhưng yêu cầu khắt khe về điều kiện canh tác, đặc biệt là chế độ nước tưới, dinh dưỡng, độ ẩm và quản lý sâu bệnh.
Trong điều kiện khí hậu Hà Tĩnh thường xuyên xảy ra nắng nóng kéo dài, mưa lớn và độ ẩm không khí cao, biến động liên tục, việc đưa giống nho mẫu đơn vào sản xuất đặt ra nhiều thách thức. Để thích ứng với điều kiện tự nhiên, anh Hoàn đã chủ động nghiên cứu quy trình kỹ thuật, tham khảo kinh nghiệm từ các mô hình trong và ngoài tỉnh, đồng thời đầu tư cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất.
Mô hình trồng nho mẫu đơn của hộ anh Hoàn thích nghi tốt trên vùng đất đồi xã Mai Hoa, tỉnh Hà Tĩnh. Ảnh: Thanh Nga.
Toàn bộ diện tích trồng được lắp đặt hệ thống mái che nhằm giảm tác động của mưa lớn và bức xạ nhiệt trong những thời điểm nắng gắt. Khu vực canh tác được thiết kế luống cao, bảo đảm khả năng thoát nước, hạn chế úng rễ trong mùa mưa. Hệ thống tưới được điều chỉnh theo từng giai đoạn sinh trưởng của cây nhằm duy trì độ ẩm phù hợp, góp phần hạn chế phát sinh sâu bệnh và nâng cao khả năng sinh trưởng.
Quy trình sản xuất theo hướng hữu cơ. Trong quá trình chăm sóc, người trồng ưu tiên sử dụng phân chuồng ủ hoai, phân vi sinh để cải thiện độ phì nhiêu cho đất, tăng hàm lượng chất hữu cơ, bổ sung dinh dưỡng bền vững cho cây. Việc hạn chế sử dụng phân bón hóa học giúp cải thiện môi trường đất, tạo điều kiện cho hệ vi sinh vật phát triển, từ đó nâng cao sức chống chịu của cây trồng trước điều kiện ngoại cảnh.
Đối với dịch hại, anh Hoàn ưu tiên phòng ngừa là chính. Vườn nho được cắt tỉa cành thường xuyên nhằm tạo độ thông thoáng, giảm độ ẩm trong tán lá, kết hợp vệ sinh vườn, theo dõi diễn biến sâu bệnh để có biện pháp phát hiện, xử lý kịp thời. Chùm nho được bao quả trong quá trình phát triển nhằm hạn chế tác động của côn trùng và điều kiện thời tiết, góp phần giảm sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, đồng thời nâng cao chất lượng thương phẩm.
Quy trình sản xuất nho mẫu đơn được áp dụng đồng bộ tiến bộ kỹ thuật từ khâu trồng, chăm sóc, bao quả đến thu hoạch. Ảnh: Thanh Nga.
“Thời gian đầu triển khai mô hình gặp không ít khó khăn do đây là giống cây lần đầu trồng tại địa phương. Tuy nhiên qua theo dõi sát quá trình sinh trưởng, điều chỉnh quy trình chăm sóc phù hợp với điều kiện khí hậu và thổ nhưỡng, cây nho từng bước thích nghi, sinh trưởng ổn định và cho kết quả khả quan”, anh Hoàn phấn khởi.
Theo anh, quá trình sản xuất cho thấy việc áp dụng đồng bộ các giải pháp kỹ thuật, đặc biệt là quản lý nước tưới, dinh dưỡng và dịch hại theo hướng hữu cơ đã góp phần nâng cao chất lượng quả, đồng thời tạo nền tảng cho sự phát triển ổn định của vườn nho trong những vụ tiếp theo.
Kết hợp du lịch trải nghiệm
Sau hơn một năm chăm sóc, giữa năm 2025, vườn nho cho thu hoạch vụ đầu tiên với sản lượng khoảng 100kg quả, giá bán khoảng 200.000 đồng/kg. Đến nay, sau hơn 2 năm đưa vào sản xuất, cây nho sinh trưởng ổn định và chuẩn bị bước vào vụ thu hoạch thứ hai với sản lượng dự kiến khoảng 200kg, tăng gấp đôi vụ đầu.
Mô hình sản xuất theo hướng hữu cơ kết hợp du lịch trải nghiệm. Ảnh: Thanh Nga.
Không chỉ sản lượng tăng, chất lượng quả cũng cải thiện rõ rệt. Quả có kích cỡ đồng đều, vị ngọt đậm, mẫu mã đẹp và ổn định hơn nhờ cây đã thích nghi với điều kiện khí hậu địa phương, đồng thời quy trình kỹ thuật được hoàn thiện qua từng vụ sản xuất.
Bên cạnh giá trị kinh tế trực tiếp từ bán sản phẩm, mô hình trồng nho mẫu đơn tại xã Mai Hoa còn thu hút rất nhiều người dân và du khách đến tham quan, trải nghiệm trong mùa thu hoạch. Chị Nguyễn Thúy Nga, trú tại phường Thành Sen trong thời gian đưa con về xã Vũ Quang thăm gia đình đã chọn vườn nho mẫu đơn của anh Hoàn để tham quan, chụp hình lưu niệm.
“Khi đến đây chúng tôi không chỉ có bối cảnh chụp hình đẹp mà còn được tận mắt chứng kiến quy trình đầu tư sản xuất bài bản của chủ vườn, từ đó yên tâm về nguồn gốc sản phẩm, tự tin mua cả chục kg nho về làm quà biếu và sử dụng trong gia đình”, chị Nga nói.
Định hướng thời gian tới, anh Nguyễn Thế Hoàn cho biết sẽ tiếp tục theo dõi quá trình sinh trưởng của cây, hoàn thiện quy trình kỹ thuật chăm sóc theo hướng hữu cơ, đồng thời mở rộng diện tích trồng nhằm nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Cùng với đó, anh kỳ vọng phát triển mô hình thành điểm tham quan, trải nghiệm để quảng bá nông sản địa phương và tạo thêm nguồn thu từ dịch vụ.
Vườn nho thu hút nhiều du khách đến tham quan. Ảnh: Thanh Nga.
Theo ông Nguyễn Đức Anh, Phó Chủ tịch UBND xã Mai Hoa, mô hình trồng nho mẫu đơn tại hộ anh Hoàn bước đầu khẳng định khả năng thích nghi trên vùng đất đồi của địa phương. Ngoài phát triển cây trồng chủ lực là cam, việc ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất các cây trồng mới không chỉ tạo ra sản phẩm có giá trị kinh tế mà còn góp phần đa dạng hóa cơ cấu cây trồng.
“Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục đồng hành cùng người dân trong công tác tuyên truyền, quảng bá sản phẩm, hỗ trợ kết nối tiêu thụ và khuyến khích các hộ dân tham quan, học tập kinh nghiệm để từng bước nhân rộng mô hình. Qua đó góp phần phát triển các mô hình sản xuất nông nghiệp xanh, nâng cao thu nhập cho người dân và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn theo hướng bền vững”, ông Nguyễn Đức Anh thông tin.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
