Công ty cổ phần Giống cây trồng Bắc Giang, thành viên của Hiệp hội Thương mại giống cây trồng Việt Nam (VSTA) từ nhiều năm nay đã có chương trình hợp tác sâu, rộng cùng Công ty TNHH Giống cây trồng Vạn Xuyên, tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc.
Theo ghi nhớ hợp tác đã được ký kết, hai bên cùng nhau trao đổi các nguồn vật liệu cây trồng trong nghiên cứu chọn tạo giống, cùng nhau đánh giá và trình diễn những giống cây trồng mới của mỗi bên, để từ đó chọn ra các giống có ưu thế nhất về năng suất, chất lượng và chống chịu để tiến hành các thủ tục khảo nghiệm xin công nhận lưu hành.
Theo đó, Công ty CP Giống cây trồng Bắc Giang hàng năm cũng đã gửi bộ giống của mình sang để trình diễn, đánh giá tại khu trình diễn tập trung của Công ty Vạn Xuyên tại thành phố Nam Ninh, tỉnh Quảng Tây; cùng với đó là tham gia sự kiện hội chợ, triển lãm Trung Quốc – ASEAN hàng năm.
Công ty Vạn Xuyên cũng đã cử cán bộ chuyên môn hỗ trợ phía Việt Nam theo dõi, đánh giá tập đoàn các giống lúa, màu tại Bắc Giang cũng như một số địa phương khác trong cả nước. Với nguồn lực tốt và hợp tác phong phú với các nhà khoa học, các viện nghiên cứu nông nghiệp hàng đầu của Trung Quốc như Viện Khoa học Nông nghiệp Bắc Kinh, Viện Công nghệ sinh học và Bảo vệ thực vật Quảng Tây, Viện Khoa học Nông nghiệp Quảng Tây…

Đại diện Công ty Vạn Xuyên theo dõi, đánh giá thực tế về chọn giống cây và phòng trừ tổng hợp cho cây trồng. Ảnh: HT.
Nhờ đó nhiều giống lúa, ngô thực phẩm (ngô nếp, ngô đường), dưa vàng (Hamiqua), dưa vân lưới, bí đao khổng lồ đã được tạo ra bằng công nghệ mới như công nghệ đánh dấu gen, chỉnh sửa gen (Gene Editting), hầu hết các giống cây trồng được chọn tạo và sử dụng gieo trồng để cho ra thương phẩm là các giống cây trồng ưu thế lai (F1).
Với lúa lai chủ yếu là các giống lúa ưu thế lai 2 dòng và 3 dòng có kiểu hình đẹp, năng suất và chất lượng gạo tốt, cơm mềm, dẻo; một số giống thơm. Theo thông tin từ phía bạn, hiện Trung Quốc đã và đang đi sâu nghiên cứu cố định ưu thế lai và đã có những thành công bước đầu.
Vụ xuân 2026, theo chương trình hợp tác giữa hai bên, Công ty Vạn Xuyên, tỉnh Quảng Tây đã đưa sang Việt Nam 38 dòng/giống lúa lai mới, 12 giống lúa ưu thế lai triển vọng đã được đánh giá qua 2-3 vụ ở Việt Nam; 3 giống dưa vàng Hamiqua có khả năng kháng bệnh khảm vàng do virus, 5 giống ngô nếp đường và 2 giống ngô đường, 2 giống bí khổng lồ 15-30 kg/quả đã được khảo nghiệm và trình diễn tại khu ruộng khảo nghiệm và nhà màng của Công ty cổ phần Giống cây trồng Bắc Giang.
Một hội nghị đầu bờ, kết hợp cùng nội dung chuyển giao, đào tạo kỹ thuật về chọn tạo giống, về phòng trừ tổng hợp cho cây trồng và đặc biệt là cùng nhau thống nhất đánh giá chấm điểm kiểu hình, chống chịu và tiềm năng năng suất của giống lúa, ngô, dưa bí trong khuôn khổ khảo nghiệm và trình diễn tại Bắc Giang.
Hội nghị với sự tham gia của khối cán bộ kỹ thuật đến từ các công ty, trung tâm giống các tỉnh, các đối tác của Công ty cổ phần Giống cây trồng Bắc Giang, Hiệp hội Thương mại giống cây trồng Việt Nam, Cục Trồng trọt và BVTV, Trung tâm Khảo nghiệm, kiểm nghiệm giống cây trồng Quốc gia… cùng lãnh đạo các Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Bắc Ninh…
Phía Trung Quốc có lãnh đạo và cán bộ kỹ thuật của Công ty TNHH Giống cây trồng Vạn Xuyên- ông Ngô Toàn Thanh, Tổng Giám đốc công ty, các nhà khoa học của Viện Khoa học nông nghiệp Quảng Tây, Viện Công nghệ sinh học và Bảo vệ thực vật Quảng Tây, đặc biệt là đại diện của Viện Hàn lâm khoa học Nông nghiệp Bắc Kinh.
Qua đánh giá sơ bộ, có 6 giống lúa lai có thời gian sinh trưởng ngắn; chỉ 120-125 ngày ở vụ xuân muộn các tỉnh phía Bắc Việt Nam, thấp cây, chống đổ tốt, hầu hết dạng hạt dài và bầu, vỏ hạt vàng sáng, sạch sẽ sâu bệnh, không bị đạo ôn, bộ lá hợp lý, dài vừa phải, dầy và hơi úp lòng mo, năng suất ước tính 75-90 tạ/ha. Các giống gồm VX ưu 26, VX ưu 27, VX ưu 516, 37, 726.
Đặc biệt 2 giống VX ưu 773 và 201 có mang gen thơm và thực tế trên đồng ruộng khi ngửi lá đã thấy mùi hương thơm. Hai giống này đều có dạng hạt dài, có râu ngắn ở đầu hạt, hạt dài trên 7 mm, vỏ mỏng, chống chịu tốt với ngoại cảnh, chưa thấy đạo ôn tấn công. Nhiều đại biểu đều kỳ vọng vào việc tiếp tục đánh giá các giống này và hy vọng công ty sẽ nhanh chóng gửi giống tham gia khảo nghiệm VCU, DUS để công nhận lưu hành và đưa giống vào sản xuất kinh doanh.
Với các giống ngô nếp và ngô đường, 2 giống ngô nếp ngọt (có 30% hạt đường, 70% hạt nếp dẻo) là 597 và 719 đều có kiểu cây đẹp, lá bền, chống đổ ngã tốt và ra bắp đều, bắp to, bông cờ xòe, hạt có màu trắng sữa, sâu cay, ăn dẻo, giòn và kèm vị ngọt. So với giống ngô nếp đang phổ biến là HN88 thì có những đặc tính nổi trội hơn, đường kính bắp to hơn, tuy nhiên cũng có yếu điểm như HN88 là tỷ lệ râu giắt kẽ hạt cao.

Giống ngô 597 và 719 là các giống ngô nếp và ngô đường, 2 giống ngô nếp ngọt (có 30% hạt đường, 70% hạt nếp dẻo). Ảnh: HT.
Theo ông Ngô Toàn Thanh, Tổng Giám đốc ty TNHH Giống cây trồng Vạn Xuyên thì đây là giống được phát triển cùng nguồn gen của HN88, giống ngô này nếu được công nhận lưu hành sẽ thêm một lựa chọn tốt cho nông dân phát triển các giống ngô ngọt, ngô quà.
Với giống bí đen “khổng lồ” đã được trình diễn sẽ rất thích hợp cho việc xây dựng vùng trồng để chế biến hoặc cung cấp cho bếp ăn tập thể các khu công nghiệp, trường học của Bắc Ninh, với khối lượng quả 20 – 30 kg, ít ruột, ăn không chua sẽ là một lựa chọn tốt cho bà con nông dân lân cận các khu công nghiệp.
Giống dưa vàng “Hamiqua” có khối lượng quả 3- 4kg, vỏ màu vàng có vân lưới, độ brix khoảng 14-14,5, có vị ngọt mát. Đây là giống có mang gen kháng virus khảm vàng, một bệnh khá phức tạp với cây họ bầu bí và nhất là dưa lưới trồng trong nhà màng. Với gen kháng này hiện diện, bà con nông dân an tâm và đỡ phải sử dụng thuốc phòng trừ, vừa phức tạp, vừa không đảm bảo an toàn thực phẩm.
Tại hội nghị, các nhà khoa học của Viện Bảo vệ thực vật Trung Quốc cũng chia sẻ phương áp phòng trừ tổng hợp, quản lý cây trồng tổng hợp (ICM) và những kinh nghiệm từ phía bạn. Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Khoa học và Công nghệ Bắc Ninh cũng đánh giá cao sự hợp tác giữa Công ty CP Giống cây trồng Bắc Giang và Công ty Vạn Xuyên, tỉnh Quảng Tây.
Hy vọng các giống lúa ưu thế lai, năng suất cao, chất lượng tốt lại thơm, giống ngô nếp dẻo ngọt sẽ được các bên phối hợp xin công nhận lưu hành tại Việt Nam để nông dân trong tỉnh và các vùng miền khác có thêm cơ hội lựa chọn trong gieo trồng, nâng cao năng suất và giá trị cho ngành trồng trọt; chứng minh hiệu quả hợp tác khoa học giữa hai bên như hợp đồng đã được ký kết.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
