Ngành chăn nuôi khắc phục dịch bệnh, thiên tai, bảo đảm nguồn cung dịp Tết

Chiều 8/10, trong khuôn khổ Vietstock 2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Hội nghị toàn ngành với chủ đề “Phát triển chăn nuôi gia súc, gia cầm bảo đảm nguồn cung dịp cuối năm 2025 và đầu năm 2026”. 

Ông Đinh Viết Tú, đại diện Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường khu vực Nam Bộ cho biết, 9 tháng đầu năm giá thịt lợn hơi có nhiều biến động. Tăng mạnh trong quý I, đạt đỉnh vào tháng 3 với mức 73.180 đồng/kg ở miền Bắc và 78.840 đồng/kg ở miền Nam. Dịch tả lợn châu Phi (ASF) bùng phát tại nhiều địa phương khiến người tiêu dùng e ngại, giá giảm dần.

Hiện giá lợn hơi dao động quanh mức 54.000-57.000 đồng/kg ở miền Bắc, miền Trung; 56.000-58.000 đồng/kg ở miền Nam. 

Ngược lại, giá thịt gà lông màu có xu hướng tăng do nhu cầu chuyển dịch từ thịt lợn sang gia cầm. Bình quân, giá gà đạt 63.000 đồng/kg ở miền Bắc, 62.000 đồng/kg ở miền Trung, và 59.000 đồng/kg ở miền Nam. 

Theo bà Phạm Kim Dung, Trưởng phòng Giống vật nuôi, Cục Chăn nuôi và Thú y, thời tiết cực đoan và thiên tai đang gây thiệt hại nặng nề cho ngành. Hai cơn bão Ragasa và bão số 10 Bualoi đã cuốn trôi trên 400.000 con gia cầm và 1.638 con gia súc. “Tính từ đầu năm, tổng số vật nuôi thiệt hại đã vượt 1,1 triệu con, ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung và sinh kế của hàng vạn hộ dân”, bà Phạm Kim Dung nhấn mạnh.

Để ứng phó, bà Phạm Kim Dung đề xuất, nghiên cứu và phát triển giống vật nuôi kháng bệnh, thích nghi khí hậu khắc nghiệt; đầu tư xây dựng chuồng trại kiên cố, tiết kiệm năng lượng, điều hòa vi khí hậu; áp dụng công nghệ xử lý chất thải và quản lý môi trường hiện đại. Bên cạnh đó, cần thiết lập hệ thống cảnh báo sớm dịch bệnh, thiên tai, đồng thời tăng cường hợp tác quốc tế trong giám sát khí hậu và chia sẻ dữ liệu dịch tễ.

Đảm bảo mục tiêu 8,58 triệu tấn thịt, 21 tỷ quả trứng và 1,3 triệu tấn sữa

Theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến, ngành chăn nuôi đang đối mặt với nhiều khó khăn thách thức như: dịch tả lợn châu Phi bùng phát tại các hộ chăn nuôi nhỏ lẻ ở một số địa phương thời gian qua, cho thấy, virus tồn tại trong môi trường rất lớn. Các loại bệnh cúm gia cầm, lở mồm long móng, tai xanh, viêm da nổi cục cơ bản được kiểm soát, nhưng tỷ lệ tiêm phòng chưa đạt tối thiểu 80%. Cùng với dịch bệnh, thiên tai cũng tàn phá nặng nề, gây ảnh hưởng đến ngành chăn nuôi.

9 tháng đầu năm, do ảnh hưởng dịch tả lợn châu Phi, đàn lợn giảm 0,63%. Tuy vậy, sản lượng thịt lợn vẫn đạt 4 triệu tấn, tăng 4,6%; sản lượng thịt gia cầm 1,92 triệu tấn, tăng 3,7%. Tổng cộng, nguồn cung gần 6 triệu tấn thịt, cơ bản đáp ứng nhu cầu. 

Dự kiến nhu cầu sản phẩm chăn nuôi dịp Tết Nguyên đán, Tết Dương lịch và Noel tăng 10-15%. Để đảm bảo nguồn cung, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến cho biết, Bộ đã tháo gỡ nhiều nút thắt pháp lý, nhiều nghị định phân cấp và thông tư sửa đổi được ban hành khẩn trương.

Bên cạnh đó, Bộ tập trung ba nhóm giải pháp: giống – dinh dưỡng và an toàn sinh học. Trong đó, nguồn giống lợn, gà chất lượng cao được ưu tiên để kịp tái đàn trước Tết; giá thức ăn chăn nuôi giảm giúp hạ chi phí sản xuất; công tác kiểm soát dịch bệnh, đặc biệt dịch tả lợn châu Phi và cúm gia cầm, được siết chặt. Bộ cũng phối hợp các đối tác phía Mỹ, Hàn Quốc nghiên cứu vaccine cho các chủng virus mới, coi đây là “lá chắn thép” bảo vệ ngành chăn nuôi.

Thứ trưởng Phùng Đức Tiến đặc biệt nhấn mạnh đến vấn đề môi trường trong chăn nuôi và khuyến khích các mô hình chăn nuôi an toàn sinh học, ứng dụng biogas, chế phẩm sinh học. Đặc biệt, Thứ trưởng cho biết, Chính phủ đã đồng ý thí điểm mô hình nuôi lợn cao tầng ở Tây Ninh vừa tiết kiệm đất, vừa giảm ô nhiễm.

Dù đối mặt với nhiều khó khăn thách thức, nhưng xuất khẩu sản phẩm chăn nuôi vẫn là điểm sáng, 9 tháng đầu năm đạt 447 triệu USD, tăng 18,6% so với cùng kỳ năm 2024. Dự kiến cả năm có thể đạt 600-700 triệu USD.

Nhiều doanh nghiệp lớn đầu tư mạnh vào chế biến sâu, song tỷ lệ sản phẩm xuất khẩu còn khiêm tốn. Bộ định hướng thúc đẩy chế biến hiện đại, truy xuất nguồn gốc, đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế.

Thứ trưởng Tiến cũng thẳng thắn nhìn nhận, chăn nuôi nhỏ lẻ vẫn chiếm tới 50%, là điểm yếu trong kiểm soát dịch bệnh. Do đó, yêu cầu tái đàn phải gắn chặt với điều kiện an toàn sinh học. Các doanh nghiệp vừa và nhỏ cần đổi mới công nghệ, thiết bị nhanh hơn, đồng thời tận dụng ba dòng chảy chuyển giao công nghệ: vốn FDI, nghiên cứu viện trường và hợp tác quốc tế.

Trong bối cảnh chính quyền hai cấp, một số địa phương thiếu nhân lực thú y cơ sở, tạo khoảng trống trong phòng chống dịch bệnh. Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu khẩn trương kiện toàn hệ thống, gắn kết người chăn nuôi với nhà sản xuất vaccine để bảo đảm hiệu quả tiêm phòng.

“Ngành chăn nuôi phải vừa đảm bảo đủ thực phẩm an toàn dịp Tết, vừa tạo nền tảng phát triển giai đoạn 2026-2030. Nếu đồng lòng và đổi mới, ngành hoàn toàn có thể đạt mục tiêu 8,58 triệu tấn thịt, 21 tỷ quả trứng và 1,3 triệu tấn sữa, đóng góp bền vững cho nông nghiệp xanh”, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến nhấn mạnh.