Một xã có 1.140 bể chứa, gom hơn 3 tấn bao gói thuốc BVTV mỗi năm

Chính quyền và người dân chung tay hành động

Xã Bản Lầu, tỉnh Lào Cai là địa phương có thế mạnh về nông nghiệp với nhiều cây trồng chủ lực như dứa, ngô, lúa, chè và rau màu. Do đó, việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) trong sản xuất là điều khó tránh khỏi.

Tuy nhiên, cùng với lợi ích kinh tế, vấn đề phát sinh rác thải từ vỏ bao, chai lọ thuốc BVTV sau sử dụng đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về quản lý và thu gom hiệu quả. Theo báo cáo, hiện xã Bản Lầu đã đưa 1.139 bể chứa vỏ, chai thuốc BVTV vào sử dụng, trong đó bể bê tông 26 cái, bể nhựa 1.113 cái, mỗi năm thu gom được 3.250kg.

Tuy nhiên thực tế tại một số khu vực, tình trạng vứt vỏ bao gói thuốc BVTV bừa bãi vẫn còn diễn ra. Không ít vỏ chai, túi nhựa bị bỏ lại ngoài đồng ruộng, ven suối, gây nguy cơ ô nhiễm đất, nguồn nước và ảnh hưởng tới sức khỏe người dân. Bên cạnh đó, vẫn còn một bộ phận nông dân chưa nhận thức rõ tác hại của việc xử lý không đúng cách loại rác thải này.

Theo ông Lê Thanh Hoa, Phó Chủ tịch UBND xã Bản Lầu, công tác thu gom, quản lý vỏ bao thuốc BVTV luôn được địa phương coi là nhiệm vụ quan trọng, không chỉ là trách nhiệm của riêng nông dân mà của cả chính quyền cơ sở.

Xã Bản Lầu đã phối với các tổ chức đưa hơn 1.000 bể thu gom bao bì thuốc BVTV đặt trên các cánh đồng của các thôn bản. Đồng thời tuyên truyền lợi ích của việc thu gom đúng nơi quy định. Việc này giúp bảo vệ môi trường, giảm lượng rác thải nhựa, đồng thời nâng cao ý thức, trách nhiệm cộng đồng.

Cũng theo ông Hoa, xã đã phân công cán bộ phụ trách từng thôn, tổ chức các đợt kiểm tra định kỳ về việc chấp hành quy định thu gom. Những mô hình làm tốt được ghi nhận, biểu dương và nhân rộng trong toàn xã.

Bà Nông Thị Bàn, hộ dân ở thôn trung tâm xã Bản Lầu chia sẻ, từ khi xã tuyên truyền rõ ràng, gia đình luôn nghiêm túc thực hiện việc thu gom bao gói thuốc BVTV. Người dân đã bỏ vỏ chai, bao bì vào những bể chứa được xây dựng sẵn ngoài đồng. Các loại vỏ thuốc sử dụng tại nhà được gom lại trong túi riêng rồi giao cho tổ hợp tác khi xã tổ chức thu gom để đem đi tiêu hủy. “Dù mất thêm chút thời gian, nhưng tôi hiểu việc này là cần thiết để bảo vệ đất, nguồn nước và sức khỏe con người”, bà Bàn nói.

Những chia sẻ như của bà Bàn cho thấy nhận thức và hành động của người dân Bản Lầu đã có sự chuyển biến rõ rệt. Việc thay đổi thói quen sau sử dụng thuốc BVTV, từ vứt bỏ bừa bãi sang thu gom đúng cách đang từng bước trở thành nếp sống tích cực trong cộng đồng.

Chung tay vì môi trường xanh

Mặc dù đạt được kết quả bước đầu đáng khích lệ, công tác thu gom, xử lý vỏ bao gói thuốc BVTV tại xã Bản Lầu vẫn đối mặt nhiều khó khăn.

Theo ông Lê Thanh Hoa, Phó Chủ tịch UBND xã Bản Lầu, hiện cơ sở hạ tầng thu gom còn hạn chế, số điểm tập kết chưa nhiều, một số nơi xa khu dân cư, phương tiện vận chuyển thiếu ổn định.

Nhận thức người dân chưa đồng đều, có hộ vẫn còn thói quen vứt bỏ bao gói thuốc BVTV ngoài ruộng hoặc tái sử dụng chai lọ không đúng cách. Bên cạnh đó kinh phí còn eo hẹp, việc vận chuyển, tiêu hủy bao gói thuốc BVTV cần chi phí, trong khi ngân sách xã còn hạn chế. Công tác giám sát còn lúng túng, chưa có chế tài đủ mạnh để răn đe và xử lý triệt để các trường hợp vi phạm.

Để khắc phục những tồn tại này, chính quyền xã Bản Lầu đã đẩy mạnh tuyên truyền qua hệ thống truyền thanh xã, tại các buổi họp thôn, các buổi tập huấn nông dân giúp bà con hiểu rõ tác hại của rác thải thuốc BVTV đối với sức khỏe và môi trường. Phối hợp thu gom định kỳ cùng các đơn vị chuyên môn, đảm bảo việc vận chuyển và tiêu hủy đúng quy trình kỹ thuật. Lồng ghép công tác thu gom vào tiêu chí nông thôn mới, giao cho các tổ hợp tác nông nghiệp, hội nông dân, đoàn thể địa phương phụ trách nhằm tạo tính bền vững và gắn với trách nhiệm cộng đồng.

Nhờ sự quyết tâm của chính quyền và ý thức ngày càng cao của người dân, công tác thu gom bao gói, chai lọ thuốc BVTV tại xã Bản Lầu đang có nhiều chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, để hướng tới mục tiêu phát triển nông nghiệp bền vững, bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng, xã Bản Lầu cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế, duy trì hệ thống thu gom, xử lý ổn định và nâng cao hơn nữa nhận thức của người dân.