Phúc lợi động vật đang trở thành một yêu cầu được đặt ra xuyên suốt chuỗi chăn nuôi, từ thiết kế chuồng trại, dinh dưỡng, thú y đến quản lý sức khỏe đàn và kiểm soát điều kiện nuôi dưỡng. Tuy nhiên, để các khoản đầu tư này tạo ra giá trị tương xứng, cần có cơ chế nhận diện và truy xuất sản phẩm trên thị trường.
Ông Nguyễn Văn Minh, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Nông nghiệp BAF Việt Nam chia sẻ từ góc độ doanh nghiệp. Ảnh: Kiều Chi.
Từ thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp, ông Nguyễn Văn Minh, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Nông nghiệp BAF Việt Nam, cho biết phúc lợi động vật được doanh nghiệp xác định dựa trên các quyền cơ bản của vật nuôi, gồm được ăn uống đầy đủ; không chịu điều kiện gây khó chịu; không bị đau đớn, bệnh tật; không sợ hãi, căng thẳng và được thể hiện tập tính tự nhiên trong quá trình chăn nuôi.
Tại Hội thảo “Phúc lợi động vật – Đề xuất thể chế chính sách và thực thi”, do Báo Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Hiệp hội Trang trại và Doanh nghiệp Nông nghiệp Việt Nam tổ chức mới đây, ông Nguyễn Văn Minh cho biết, BAF hiện có 15 trang trại đạt chứng nhận Global S.L.P.
Toàn bộ hệ thống trang trại của BAF được vận hành theo các yêu cầu của tiêu chuẩn, trong đó có những nội dung liên quan đến phúc lợi động vật. Các yêu cầu này được tích hợp vào quy trình quản lý nội bộ thay vì chỉ thực hiện ở một khâu riêng biệt.
Một trang trại chăn của BAF thí điểm nuôi nhóm heo nái mang thai dưới sự tư vấn và đào tạo của Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC). Ảnh: BAF.
Tại BAF, phúc lợi động vật được tích hợp vào nhiều khâu, từ thiết kế chuồng trại, quy trình thú y đến quản lý dữ liệu và phân định trách nhiệm của từng cấp quản lý. Doanh nghiệp kết hợp các hệ thống công nghệ để kiểm soát mức độ tuân thủ, đồng thời theo dõi kết quả thực tế trên vật nuôi, trong đó sức khỏe và tình trạng của đàn được xem là một trong những chỉ số quan trọng.
Doanh nghiệp hiện đang áp dụng các khung khuyến cáo của IFC và các tổ chức chuyên môn của châu Âu, tập trung vào phòng ngừa thông qua quản lý sức khỏe đàn, an toàn sinh học, kiểm soát con giống và dinh dưỡng. Các công cụ chẩn đoán, xét nghiệm sớm được sử dụng nhằm phát hiện nguy cơ trước khi vật nuôi bị tổn thương, hạn chế việc sử dụng kháng sinh.
Tuy nhiên, từ thực tế triển khai, một trong những vấn đề được doanh nghiệp đặt ra là khoảng cách giữa chi phí đầu tư cho phúc lợi động vật và khả năng chuyển hóa khoản đầu tư này thành giá trị thương mại. Để đáp ứng các yêu cầu về phúc lợi, doanh nghiệp phải đầu tư thêm cho chuồng trại, thiết bị, quy trình vận hành và hệ thống giám sát.
Phúc lợi động vật là một trong những tiêu chí quan trọng khi đánh giá tiêu chuẩn Global S.L.P. Ảnh: BAF.
Trong khi đó, sản phẩm được sản xuất theo các yêu cầu về phúc lợi động vật chưa có sự khác biệt rõ ràng với sản phẩm thông thường trên thị trường. Điều này khiến phần chi phí đầu tư chưa được phản ánh đầy đủ trong giá bán.
Cũng theo ông Nguyễn Văn Minh, bên cạnh việc hoàn thiện các quy định, cần xây dựng cơ chế chứng nhận, nhận diện và truy xuất đối với sản phẩm được sản xuất theo tiêu chuẩn về phúc lợi động vật.
“Khi người mua biết sản phẩm được sản xuất theo tiêu chuẩn nào, doanh nghiệp mới có cơ sở xây dựng thương hiệu, còn người chăn nuôi mới có cơ hội thu hồi phần chi phí đã đầu tư”, ông Nguyễn Văn Minh chia sẻ.
Theo đó, chứng nhận không chỉ có ý nghĩa trong việc xác nhận mức độ đáp ứng tiêu chuẩn của cơ sở chăn nuôi, mà còn có thể trở thành cơ sở để thị trường phân biệt giữa các sản phẩm. Khi thông tin về quy trình sản xuất được minh bạch thông qua nhận diện và truy xuất, người mua có thêm căn cứ lựa chọn, còn doanh nghiệp có điều kiện xây dựng giá trị cho sản phẩm.
Tại Hội thảo “Phúc lợi động vật – Đề xuất thể chế chính sách và thực thi”, nhiều địa phương đã bắt đầu quan tâm đến chính sách hỗ trợ các cơ sở chăn nuôi, doanh nghiệp đáp ứng tiêu chí, điều kiện chăn nuôi. Ảnh: Kiều Chi.
Vấn đề này cũng cho thấy việc thúc đẩy phúc lợi động vật không thể chỉ dựa vào nỗ lực riêng của từng doanh nghiệp. Từ góc độ quản lý, cần có sự tham gia của các chủ thể trong toàn chuỗi, đồng thời hình thành những cơ chế phù hợp để hỗ trợ cơ sở chăn nuôi từng bước đáp ứng các tiêu chí, điều kiện về phúc lợi động vật.
Trong bối cảnh yêu cầu về phúc lợi động vật ngày càng được đưa vào hoạt động sản xuất, bài toán đặt ra không chỉ là nâng cao tiêu chuẩn chăn nuôi mà còn phải hình thành cơ chế để thị trường nhận diện giá trị của những tiêu chuẩn đó. Chứng nhận, truy xuất nguồn gốc và nhận diện sản phẩm vì vậy cần được xem xét như những khâu kết nối giữa đầu tư cho phúc lợi động vật và giá trị thương mại, tạo cơ sở để yêu cầu này được triển khai đồng bộ hơn trong chuỗi chăn nuôi.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
