Sau hội thảo “Kết nối sản xuất, tiêu thụ ngành hàng lúa gạo” tổ chức ngày 26/4 tại Cà Mau, nhiều tín hiệu tích cực đã được ghi nhận, cho thấy địa phương đang từng bước củng cố vai trò trung tâm liên kết sản xuất – tiêu thụ lúa gạo vùng cực nam Tổ quốc.
Hội thảo quy tụ đại diện các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX) và chuyên gia tập trung đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp phát triển ngành hàng lúa gạo theo chuỗi giá trị. Qua hội thảo cho thấy rõ quyết tâm của Cà Mau trong việc đẩy mạnh liên kết sản xuất lúa gắn với tiêu thụ, nâng cao giá trị gia tăng và phát triển kinh tế tập thể.
Cà Mau đang tích cực tham gia Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp vùng Đồng bằng sông Cửu Long với quy mô đăng ký 54.680ha đến năm 2030. Ảnh: Trọng Linh.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Cà Mau, những năm qua, tỉnh đã ban hành nhiều chính sách quan trọng nhằm thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị.
Đến năm 2025, toàn tỉnh có 27 doanh nghiệp liên kết với 50 HTX/tổ hợp tác với diện tích hơn 53.000ha, sản lượng tiêu thụ đạt khoảng 320.000 tấn, chiếm 16,7% tổng sản lượng lúa toàn tỉnh. Đây là bước tăng trưởng đáng kể so với năm 2022, khẳng định hiệu quả của mô hình liên kết.
Không chỉ mở rộng quy mô, các mô hình liên kết còn giúp nâng cao giá trị sản phẩm. Lúa sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn và hữu cơ có giá cao hơn từ 200 – 1.000 đồng/kg so với sản xuất truyền thống. Đồng thời nông dân giảm được chi phí đầu vào nhờ mua vật tư tập trung qua HTX, góp phần tăng lợi nhuận và ổn định đầu ra.
Đáng chú ý, Cà Mau đang tích cực tham gia Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp vùng đồng bằng sông Cửu Long với quy mô đăng ký 54.680ha đến năm 2030. Các mô hình thí điểm bước đầu cho thấy hiệu quả rõ rệt, giảm lượng giống gieo sạ 20 – 40%, giảm phân đạm khoảng 20%, giảm thuốc bảo vệ thực vật, đồng thời tăng năng suất và lợi nhuận từ 2 – 8 triệu đồng/ha.
Cánh đồng sản xuất theo mô hình phát thải thấp tại xã Vĩnh Thanh, tỉnh Cà Mau. Ảnh: Trọng Linh.
Tại hội thảo, nhiều tham luận từ chuyên gia, doanh nghiệp và HTX đã chỉ ra các giải pháp trọng tâm như phát triển thương hiệu gạo chất lượng cao, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số, nâng cao năng lực quản trị HTX cũng như tăng cường vai trò điều phối của chính quyền địa phương trong bối cảnh tổ chức chính quyền hai cấp.
Một điểm nhấn quan trọng là hoạt động ký kết các biên bản ghi nhớ (MoU), hợp đồng liên kết giữa doanh nghiệp và HTX ngay tại hội thảo. Đây được xem là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa các cam kết, đưa liên kết đi vào chiều sâu, tạo vùng nguyên liệu ổn định và bền vững.
Dù đạt nhiều kết quả tích cực, ngành hàng lúa gạo Cà Mau vẫn đối mặt không ít thách thức như tính bền vững của liên kết chưa cao, hạ tầng sản xuất còn hạn chế, tác động của biến đổi khí hậu và tình trạng phá vỡ hợp đồng khi giá thị trường biến động.
Thời gian tới, Cà Mau sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế chính sách, thúc đẩy doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, đồng thời nhân rộng các mô hình liên kết hiệu quả. Mục tiêu không chỉ là tăng sản lượng mà còn nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và hướng tới phát triển nông nghiệp xanh, bền vững.
Với nền tảng đã được định hình và sự vào cuộc đồng bộ của các bên, Cà Mau đang từng bước khẳng định vị thế trong chuỗi giá trị lúa gạo khu vực, góp phần nâng tầm hạt gạo Việt trên thị trường trong nước và quốc tế.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
