Khởi nghiệp từ những bể ếch
Cách đây hơn chục năm, anh Nguyễn Văn Bắc, thôn Đức Long, xã An Nông (Thanh Hóa) bắt đầu tìm hiểu và xây dựng mô hình nuôi ếch. Trước đó, gia đình anh từng nuôi gà nhưng hiệu quả không như mong muốn vì chi phí đầu tư lớn, trong khi dịch bệnh và thị trường luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Anh Bắc nuôi ếch chủ yếu dựa vào kinh nghiệm thực tế sau khi tham khảo các mô hình trong và ngoài tỉnh. Quá trình nuôi, anh tự rút kinh nghiệm, từ cách chọn giống, bố trí mật độ, cho ăn, vệ sinh bể đến kiểm soát nhiệt độ và phòng bệnh. Con đường khởi nghiệp của vợ chồng anh không phải lúc nào cũng thuận lợi. Có năm thời tiết diễn biến bất thường khiến đàn ếch bị bệnh, chết hàng loạt, gây thất thu hàng trăm triệu đồng.

Khu nuôi ếch của gia đình anh Bắc có quy mô hơn 100 bể. Ảnh: Quốc Toản.
Thất bại ấy khiến anh nhận ra môi trường nuôi và mật độ đàn có vai trò đặc biệt quan trọng đối với con ếch. Từ đó, anh tập trung điều chỉnh kỹ thuật, chú trọng hơn đến việc thả nuôi đúng mật độ, kiểm soát nhiệt độ và vệ sinh bể. Khu nuôi được che chắn bằng nilon và mái che nhằm hạn chế tác động trực tiếp của nắng, mưa và những thay đổi bất thường của thời tiết.
Để duy trì đàn ếch với quy mô lớn, vợ chồng anh Bắc ưu tiên dành thời gian cho công việc chăm sóc. Từ mờ sáng, hai vợ chồng đã có mặt tại khu nuôi để kiểm tra đàn, cho ăn, thay nước, vệ sinh bể và xử lý những vấn đề phát sinh. Khi số lượng bể nuôi ngày càng tăng, gia đình anh thuê thêm 2 lao động làm việc thường xuyên với tiền lương khoảng 9 triệu đồng/người/tháng.

Ếch được nuôi với mật độ phù hợp, giúp đàn sinh trưởng đồng đều. Ảnh: Quốc Toản.
Đến nay, gia đình anh Bắc đã mở rộng lên 100 bể nuôi. Mô hình được tổ chức theo hướng kết hợp sản xuất ếch giống với nuôi ếch thương phẩm, qua đó vừa chủ động một phần nguồn giống, vừa tạo thêm nguồn thu. Mỗi năm gia đình nuôi 2 đợt ếch giống, bắt đầu từ tháng giêng đến khoảng tháng 4 âm lịch, sau đó chuyển sang tập trung nuôi ếch thương phẩm.
Từ đầu năm 2026 đến nay, gia đình anh đã xuất bán hàng chục vạn ếch giống và ếch thương phẩm. Anh Bắc cho biết sau khi trừ chi phí, nghề nuôi ếch mang lại cho gia đình anh lợi nhuận hơn 400 triệu đồng mỗi năm. Không chỉ tạo việc làm cho các thành viên trong gia đình và lao động địa phương, mô hình còn trở thành nơi chia sẻ kinh nghiệm cho những người có nhu cầu tìm hiểu nghề nuôi ếch trong và ngoài tỉnh.

Nuôi ếch mang lại thu nhập cao cho gia đình ông Phượng. Ảnh: Quốc Toản.
Tương tự, ông Lê Văn Phượng, thôn Đức Long, xã An Nông cũng phát triển mô hình sản xuất con giống kết hợp nuôi ếch thương phẩm với tổng diện tích hơn 1,5 ha. Mỗi năm gia đình xuất bán gần 50 tấn ếch thương phẩm, hơn 30 vạn con ếch giống.
Theo ông Phượng, nuôi ếch phải thường xuyên quan sát, theo dõi để kịp thời phát hiện và phòng ngừa các bệnh thường gặp như mù mắt, chướng hơi, sình bụng. Đặc biệt, do ếch có tập tính ăn thịt lẫn nhau nên khi trong đàn chênh lệch kích thước phải thực hiện phân loại, tách đàn theo kích cỡ để nuôi ở các ô riêng biệt. Nhờ áp dụng đồng bộ các biện pháp kỹ thuật, đàn ếch luôn phát triển đồng đều, tăng trọng nhanh, tỷ lệ hao hụt thấp.
Làm chủ kỹ thuật
Anh Bắc hiện là Chi hội trưởng Chi hội nghề nghiệp xã An Nông, thường xuyên có điều kiện trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm sản xuất với các thành viên. Từ thực tế nhiều năm gắn bó với con ếch, anh cho rằng thời tiết là một trong những yếu tố ảnh hưởng lớn đến tỷ lệ sống và tốc độ sinh trưởng của đàn.
Với ếch thương phẩm, mật độ nuôi phù hợp được anh tính toán khoảng 100 con/m², mỗi bể có diện tích khoảng 12m². Riêng khu vực nuôi ếch giống mật độ cao hơn, khoảng 6.000 con/bể, do đó yêu cầu theo dõi đàn và kiểm soát môi trường nước càng phải chặt chẽ.

Tùy điều kiện thời tiết, người nuôi cần điều chỉnh mật độ thả ếch phù hợp để đàn sinh trưởng tốt. Ảnh: Quốc Toản.
Anh Bắc cho biết, ếch thường mắc các bệnh liên quan đến đường ruột, vì vậy người nuôi cần chú trọng phòng bệnh ngay từ đầu bằng việc bổ sung men vi sinh trong quá trình chăm sóc để hỗ trợ hệ tiêu hóa, đồng thời điều chỉnh lượng thức ăn phù hợp với thời tiết và mức độ vận động của đàn.
“Mùa nắng nóng ếch vận động nhiều nên cho ăn nhiều hơn. Ngược lại khi trời lạnh ếch ít vận động, nhu cầu thức ăn và tiêu hao năng lượng cũng giảm. Nếu thức ăn thừa tích tụ dưới đáy bể cộng với việc vệ sinh không đảm bảo, ếch dễ mắc các bệnh về đường ruột. Vì vậy, người nuôi phải căn cứ vào thời tiết để cho ăn đúng và đủ”, anh Bắc chia sẻ.
Một vấn đề khác người nuôi cần đặc biệt quan tâm là kích cỡ ếch trong cùng một bể. Khi chọn giống phải lựa chọn những con tương đối đồng đều về kích thước, hạn chế tình trạng đàn phát triển lệch. Bên cạnh đó, hệ thống bể nuôi phải được vệ sinh thường xuyên để đảm bảo môi trường tốt cho ếch phát triển.
Đối với khâu sản xuất giống, anh Bắc chú trọng lựa chọn ếch bố mẹ khỏe mạnh. Sau khi ếch giao phối, sinh sản, trứng được thu gom và chia vào từng bể để theo dõi, chăm sóc. Đây là giai đoạn đòi hỏi người nuôi phải theo dõi thường xuyên, điều chỉnh nhiệt độ phù hợp.

Ếch thương phẩm được chăm sóc theo quy trình phù hợp, đảm bảo an toàn dịch bệnh. Ảnh: Quốc Toản.
Từ thực tế sản xuất, anh Bắc cho rằng nuôi ếch không quá khó nếu người nuôi nắm được đặc tính của chúng, song cũng không phải cứ thả nuôi là thành công nếu không nắm vững kỹ thuật và sát sao trong chăm sóc. Với mật độ cao, chỉ cần môi trường nước thay đổi hoặc đàn ếch mắc bệnh mà không phát hiện kịp thời, thiệt hại có thể xảy ra nhanh chóng.
Bởi vậy, kinh nghiệm lớn nhất mà anh tích lũy được sau nhiều năm là phải thường xuyên quan sát đàn ếch. Những biểu hiện bất thường về ăn uống, vận động, màu da hay khả năng bơi đều cần được phát hiện sớm để có biện pháp xử lý.
Theo ông Nguyễn Quốc Tiến, Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Thanh Hóa, mô hình nuôi ếch của gia đình anh Phượng, anh Bắc có quy mô lớn, được đầu tư bài bản và mang lại hiệu quả kinh tế cao. Việc áp dụng đúng quy trình kỹ thuật giúp đàn ếch sinh trưởng tốt, tỷ lệ sống cao, đầu ra ổn định.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
