Thực hiện kế hoạch công tác khuyến nông năm 2026, thời gian qua, Trung tâm Cung ứng dịch vụ công xã Phú Giáo phối hợp với Hội Nông dân xã tổ chức rà soát diện tích trồng chuối và điều tra tình hình sinh vật gây hại trên địa bàn nhằm kịp thời nắm bắt thực trạng sản xuất, từ đó hướng dẫn người dân áp dụng các biện pháp kỹ thuật phù hợp, chủ động phòng bệnh và bảo vệ năng suất cây trồng.

Nông dân xã Phú Giáo chủ động chăm sóc, vệ sinh vườn chuối, chủ động phòng ngừa sinh vật gây hại từ cây giống cho đến khi trưởng thành. Ảnh: Trần Phi.
Qua khảo sát tại các ấp 8, ấp Đồng Tâm và ấp Gia Biện, tổng diện tích trồng chuối trên địa bàn xã hiện đạt khoảng 300ha. Chuối được trồng chủ yếu theo hình thức xen canh trong vườn cao su hoặc trên đất vườn với giống phổ biến là chuối già Nam Mỹ. Đây là giống chuối phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu địa phương, cho năng suất ổn định và mang lại giá trị kinh tế khá cao cho nông dân.
Tuy nhiên tại một số vườn, ngành chuyên môn ghi nhận tình trạng vàng lá, cháy mép lá, khô lá già và cây sinh trưởng kém. Một số diện tích có dấu hiệu bị ảnh hưởng bởi bệnh cháy lá, đốm lá, tuyến trùng gây hại rễ và nguy cơ xuất hiện bệnh héo rũ Panama – bệnh nguy hiểm trên cây chuối nếu không được kiểm soát kịp thời.
Nguyên nhân bước đầu được xác định do nhiều yếu tố như nguồn giống chưa được kiểm soát chặt chẽ trước khi trồng, hệ thống thoát nước chưa đảm bảo cùng với thời tiết diễn biến thất thường, nắng nóng xen kẽ mưa trái mùa. Đây là điều kiện thuận lợi để nấm bệnh, tuyến trùng và các sinh vật gây hại phát sinh, lây lan trong vườn chuối.
Ông Nguyễn Văn Tám, nông dân trồng chuối tại ấp Đồng Tâm cho biết, trước đây một số hộ thường chỉ xử lý khi cây đã có biểu hiện bệnh nặng nên hiệu quả không cao. “Từ khi được hướng dẫn vệ sinh vườn, cải tạo mương thoát nước, chọn giống sạch bệnh và theo dõi cây thường xuyên, vườn chuối phát triển ổn định hơn. Nếu phát hiện sớm mình xử lý kịp thời, giảm thiệt hại và cũng giảm chi phí thuốc bảo vệ thực vật”, ông Tám chia sẻ.

Cán bộ chuyên môn xã Phú Giáo cùng nông dân kiểm tra tình trạng vàng lá, sinh trưởng trên vườn chuối già Nam Mỹ. Ảnh: Trần Phi.
Trung tâm Cung ứng dịch vụ công xã Phú Giáo thời gian qua đã phối hợp với Hội Nông dân xã trực tiếp tuyên truyền, hướng dẫn người dân áp dụng đồng bộ nhiều giải pháp kỹ thuật như lựa chọn giống sạch bệnh, cải tạo hệ thống thoát nước, vệ sinh vườn thường xuyên, loại bỏ cây bệnh, bón phân cân đối và sử dụng thuốc bảo vệ thực vật theo đúng khuyến cáo. Trong đó, phương châm được nhấn mạnh là phòng bệnh từ đầu vụ, không để dịch hại phát sinh trên diện rộng mới xử lý.
Ông Nguyễn Hùng Hải, Giám đốc Trung tâm Cung ứng dịch vụ công xã Phú Giáo cho rằng, việc gắn kỹ thuật với thực tế sản xuất là yếu tố then chốt để hỗ trợ người dân hiệu quả hơn. Theo ông Hải, cán bộ chuyên môn cần bám sát đồng ruộng, theo dõi diễn biến dịch hại tại từng khu vực, từ đó hướng dẫn giải pháp phù hợp với điều kiện canh tác của từng hộ, giúp nông dân dễ hiểu, dễ áp dụng và mang lại hiệu quả thực tế.
Theo Hội Nông dân xã Phú Giáo, việc tuyên truyền, vận động hội viên thay đổi tập quán canh tác, sử dụng giống sạch bệnh, bón phân cân đối và quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) là nhiệm vụ quan trọng trong quá trình xây dựng nền nông nghiệp an toàn, bền vững. Thông qua các buổi sinh hoạt, tập huấn và hướng dẫn tại vườn, nông dân từng bước nâng cao nhận thức về quản lý sức khỏe cây trồng, giảm phụ thuộc vào thuốc hóa học và bảo vệ môi trường sản xuất.

Công nhân sơ chế, xử lý chuối sau thu hoạch nhằm bảo đảm chất lượng trước khi tiêu thụ. Ảnh: Trần Phi.
Ông Vũ Hải Lý, Chủ tịch UBND xã Phú Giáo cho biết: “Địa phương định hướng phát triển nông nghiệp bền vững, tập trung nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, khuyến khích nông dân sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn, từng bước hướng đến hữu cơ. Xã sẽ hỗ trợ bà con các giống chuối chất lượng cao, kháng bệnh tốt, tăng cường ứng dụng tiến bộ kỹ thuật như tưới tiết kiệm, bón phân cân đối, quản lý dịch hại tổng hợp”.
Có thể thấy, từ mô hình phòng bệnh trên cây chuối hay dưa lưới trong nhà màng, xã Phú Giáo đang từng bước cụ thể hóa định hướng “nâng niu cây trồng” bằng những việc làm thiết thực: bám sát vườn cây, phát hiện sớm dịch hại, hướng dẫn kỹ thuật kịp thời và đồng hành cùng nông dân trong suốt quá trình sản xuất. Đây là nền tảng quan trọng để địa phương nhân rộng các mô hình quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp (IPHM), nâng cao giá trị nông sản và phát triển nông nghiệp theo hướng an toàn, bền vững.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
