5.600 hộ dân tham gia dự án thúc đẩy sản xuất cà phê bền vững

Chi nhánh Công ty cổ phần Mascopex tại Gia Lai phối hợp với Trung tâm Phát triển Cộng đồng (CDC) vừa tổ chức tổng kết dự án “Thúc đẩy sản xuất cà phê bền vững theo hướng giảm phát thải khí nhà kính trong vùng nguyên liệu”. Dự án do Tập đoàn JDE Peet’s tài trợ trong chuỗi hoạt động khép lại giai đoạn pha II.

Thay đổi phương thức canh tác

Ông Trần Hồng Nhật, Phó Giám đốc CDC cho biết, dự án “Thúc đẩy sản xuất cà phê bền vững theo hướng giảm phát thải khí nhà kính trong vùng nguyên liệu” đã triển khai trên vùng nguyên liệu khoảng 7.500 ha với sự tham gia của 5.600 hộ dân. Dự án được kế thừa kết quả giai đoạn 2018 – 2021, đồng thời mở rộng vùng nguyên liệu sản xuất cà phê bền vững.

Một trong những trọng tâm của dự án là nâng cao nhận thức về nông nghiệp tái sinh; cải thiện kỹ thuật tái canh, cải tạo vườn cây già cỗi; nâng cao kỹ năng quản lý tài chính hộ gia đình; hạn chế thuốc bảo vệ thực vật, loạt bỏ các hóa chất cấm. Các hoạt động tập huấn tập trung vào sử dụng phân bón, nước tưới hợp lý; quản lý dịch hại tổng hợp (IPM); duy trì thảm phủ thực vật; trồng xen, trồng cây che bóng và tận dụng phụ phẩm nông nghiệp.

Trong thời gian triển khai, dự án tổ chức 123 lớp tập huấn, ghi nhận hơn 6.000 lượt nông dân tham gia. Kết quả đánh giá cho thấy 93,1% người tham gia nhận xét nội dung tập huấn hữu ích.

“Việc chuyển giao kỹ thuật được thực hiện thông qua hướng dẫn trực tiếp tại vườn, xây dựng mô hình trình diễn và kiểm tra định kỳ. Qua đó, nông dân từng bước thay đổi cách chăm sóc vườn cây, chú trọng sử dụng vật tư đầu vào theo khuyến cáo kỹ thuật, giảm lãng phí tài nguyên và hạn chế tác động đến môi trường”, ông Nhật chia sẻ.

Bên cạnh hỗ trợ kỹ thuật, dự án xây dựng 5 mô hình tái canh, mỗi mô hình 0,5 ha, đồng thời hỗ trợ gần 7.450 cây giống cà phê và cây trồng xen cho 285 hộ. Các loại cây như sầu riêng, hồ tiêu, mắc ca, bơ và cây che bóng được khuyến khích bố trí hợp lý nhằm cải thiện điều kiện sinh trưởng, đa dạng hóa nguồn thu.

Kết quả đánh giá cũng cho thấy, 99,5% số hộ áp dụng ít nhất một biện pháp giảm phát thải khí nhà kính. Tỷ lệ hộ áp dụng giải pháp tiết kiệm năng lượng khi tưới tăng từ 62,5% lên 89,2%. Năng suất cà phê bình quân tăng từ 2.943 lên 3.615kg/ha, thu nhập ròng đạt 293,9 triệu đồng/ha.

“Thời gian tới, dự án sẽ hướng đến số hóa vùng nguyên liệu, tăng cường đo lường, báo cáo và thẩm tra phát thải khí nhà kính (MRV), đồng thời thúc đẩy mô hình sản xuất tuần hoàn, tái chế phụ phẩm. Đây được xem là những bước tiếp theo nhằm nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc, đáp ứng yêu cầu thị trường và giảm phát thải trong sản xuất cà phê”, ông Nhật chia sẻ.

Nông dân hưởng lợi

Từ những lớp tập huấn đến việc hướng dẫn trực tiếp tại vườn, nhiều nông dân cảm nhận rõ hiệu quả khi chuyển sang canh tác cà phê bền vững.

Bà Phạm Thị Thanh Loan (tổ 5, phường Thống Nhất) cho biết, gia đình có 9,7 ha cà phê được trồng từ năm 1999. Trước đây gia đình chủ yếu chăm sóc vườn cây theo phương thức truyền thống, sử dụng khá nhiều phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật. Tuy nhiên, việc lạm dụng vật tư đầu vào khiến vườn cà phê dần suy giảm năng suất, chất lượng sản phẩm không còn được đảm bảo như mong muốn.

Từ khi tham gia dự án, bà Loan từng bước thay đổi phương thức canh tác, sử dụng phân bón hợp lý, tăng cường phân hữu cơ và tận dụng vỏ cà phê trộn với phân bò để bón cho cây. Nhờ đó, gia đình giảm lãng phí vật tư đầu vào, cải thiện sinh trưởng vườn cây.

“Gia đình đã áp dụng đồng bộ các kỹ thuật và quy trình chăm sóc cà phê bền vững được hướng dẫn từ dự án. Nhờ sử dụng vật tư đầu vào hợp lý, tăng cường phân hữu cơ và thay đổi phương thức canh tác, chi phí sản xuất giảm rõ rệt, trong khi năng suất cà phê được cải thiện đáng kể. Nếu trước đây mỗi ha chỉ đạt khoảng 4 tấn cà phê nhân thì nay đã tăng lên bình quân 5 tấn/ha”, bà Loan chia sẻ.

Ông Trần Ngọc Ni, Phó Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Mascopex, Giám đốc Chi nhánh Công ty cổ phần Mascopex tại Gia Lai cho biết, nhu cầu thị trường đối với cà phê ngày càng khắt khe, từ chất lượng sản phẩm đến quy trình sản xuất. Trong khi phần lớn cà phê Việt Nam phục vụ xuất khẩu, việc đáp ứng yêu cầu của các nhà rang xay và người tiêu dùng quốc tế là điều kiện quan trọng để duy trì thị trường.

Theo ông Ni, dự án đã góp phần giúp người dân thay đổi phương thức canh tác, nâng cao chất lượng cà phê, hướng đến giá trị lâu dài. Qua quá trình triển khai, nhiều hộ đã từng bước áp dụng các kỹ thuật sản xuất bền vững, qua đó cải thiện hiệu quả kinh tế và đời sống.

“Thời gian tới, chúng tôi kỳ vọng dự án tiếp tục triển khai những nội dung thiết thực, đồng thời người dân duy trì các kết quả đã đạt được, từng bước xây dựng ngành hàng cà phê phát triển bền vững hơn”, ông Ni chia sẻ.

Ông Đỗ Ngọc Sỹ, Quản lý bền vững khu vực Châu Á – Thái Bình Dương thuộc Tập đoàn JDE Peet’s chia sẻ: “Chúng tôi rất vinh dự được đồng hành cùng bà con trồng cà phê tại Gia Lai thông qua dự án này. Chúng tôi mong muốn góp phần nâng cao chất lượng hạt cà phê, hướng đến quy trình sản xuất bền vững, bảo đảm các tiêu chuẩn về môi trường và trách nhiệm xã hội.

Trong đó, sản xuất cà phê cần nói không với lao động trẻ em, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật có trách nhiệm và không gây mất rừng. Qua đó, không chỉ nâng cao giá trị hạt cà phê mà còn đưa những ly cà phê thơm ngon, chất lượng của bà con đến với người tiêu dùng trên khắp thế giới”.