Ngày 29/4, ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM chủ trì cuộc họp với các sở, ngành về tình hình và nhiệm vụ phòng chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).
Báo cáo tại cuộc họp, bà Phạm Thị Na, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM cho biết, đến cuối tháng 4, toàn thành phố có 4.445 tàu cá. 100% tàu đã được cấp số đăng ký và cập nhật vào hệ thống dữ liệu quốc gia Vnfishbase, góp phần minh bạch hóa và nâng cao hiệu quả quản lý.
Ông Bùi Minh Thạnh chỉ đạo: “Các sở, ngành và địa phương phải xử lý dứt điểm tồn tại, siết chặt quản lý đội tàu, quyết tâm gỡ ‘thẻ vàng’ IUU trong thời gian sớm nhất”. Ảnh: LB.
Hiện còn 398 tàu chưa đủ điều kiện hoạt động, chủ yếu do hết hạn đăng kiểm, chưa lắp thiết bị giám sát hành trình (VMS) hoặc không đảm bảo an toàn thực phẩm. Các tàu này đều được lập danh sách, giám sát chặt qua GPS để ngăn chặn ra khơi trái phép.
“Công tác kiểm soát được tăng cường với hệ thống VMS vận hành 24/7, kết hợp hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử eCDT tại cảng cá và đồn biên phòng. Nhờ đó, từ đầu năm 2026 đến nay, TP.HCM chưa ghi nhận tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài bị bắt giữ”, bà Na cho biết.
Về truy xuất nguồn gốc, từ ngày 1/1/2024 đến nay, thành phố đã cấp 317 giấy xác nhận (SC) cho hơn 5.166 tấn thủy sản, 1.380 giấy chứng nhận (CC) cho trên 13.580 tấn, cùng 1.243 giấy biên nhận với gần 5.872 tấn.
TP.HCM cũng đang triển khai lộ trình áp dụng nhật ký khai thác điện tử cho 2.826 tàu cá. Theo kế hoạch, từ 1/7/2026 áp dụng với tàu từ 24m trở lên, từ 1/9/2026 với tàu 15 – 24m và từ 1/1/2027 với tàu 12 – 15m.
Tuy nhiên, công tác quản lý vẫn còn vướng mắc. Một số tàu đã xóa đăng ký nhưng vẫn tồn tại thực tế do mua bán không sang tên hoặc không xác định được chủ mới. Nhiều tàu bị xóa đăng ký do bị báo mất tích, nay ngư dân đề nghị khôi phục, đặt ra yêu cầu rà soát chặt chẽ.
Việc triển khai hệ thống eCDT gặp khó tại khu vực Cần Giờ, Thạnh An, An Thới Đông do chưa có cảng cá. Tàu cá không thể thực hiện thủ tục cập, rời cảng trên hệ thống. Các đồn, trạm biên phòng tại đây cũng chưa được cấp tài khoản eCDT, khiến việc kiểm soát chủ yếu vẫn qua hệ thống riêng. Đáng chú ý, còn 147 tàu mất kết nối VMS chưa được xử lý dứt điểm, trong đó 35 tàu đang hoạt động hoặc neo đậu tại các tỉnh khác, gây khó khăn cho việc phối hợp.
Theo bà Phạm Thị Na, thời gian tới thành phố sẽ đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức ngư dân và doanh nghiệp về khai thác bền vững, đồng thời nhân rộng các mô hình hiệu quả trong chống IUU.
TP.HCM cũng dự kiến triển khai các chính sách hỗ trợ như chuyển đổi nghề, giải bản tàu cá không còn nhu cầu, hỗ trợ lắp đặt VMS và chi phí sử dụng nhật ký điện tử. Đây được xem là giải pháp căn cơ nhằm giảm áp lực khai thác và nâng cao hiệu quả quản lý.
Công tác quản lý đội tàu cá tại TP.HCM đang được siết chặt, từ kiểm soát điều kiện hoạt động đến giám sát hành trình, nhằm ngăn chặn vi phạm và hướng tới khai thác bền vững. Ảnh: Lê Bình.
Kết luận cuộc họp, ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch UBND TP.HCM nhấn mạnh, dù đạt nhiều kết quả tích cực, công tác chống IUU vẫn còn tồn tại, đòi hỏi các đơn vị phải hành động quyết liệt và đồng bộ hơn.
Phó Chủ tịch UBND TP.HCM yêu cầu các sở, ngành tập trung khắc phục triệt để các khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC) trong đợt thanh tra lần thứ 5, hướng tới mục tiêu gỡ “thẻ vàng” trong thời gian sớm nhất.
Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao vai trò nòng cốt, khẩn trương hoàn thiện chính sách hỗ trợ phát triển thủy sản bền vững, đảm bảo hoàn thành trong quý II/2026.
“Thành phố cũng sẽ rà soát, xử lý dứt điểm các tàu đã xóa đăng ký nhưng còn tồn tại và xem xét phục hồi đăng ký với tàu đủ điều kiện. Đồng thời, siết chặt quản lý, không cho tàu không đủ điều kiện tham gia khai thác.
Bên cạnh đó, TP.HCM sẽ đẩy nhanh triển khai hệ thống eCDT, nghiên cứu mở cảng cá tại khu vực Cần Giờ và đề xuất cấp tài khoản cho các trạm biên phòng để nâng cao hiệu quả kiểm soát tàu xuất, nhập bến”, ông Bùi Minh Thạnh chỉ đạo.
Công tác phối hợp liên tỉnh cũng được tăng cường, đặc biệt với các địa phương như Lâm Đồng, Đà Nẵng, Quảng Trị, Ninh Bình… nhằm quản lý chặt tàu cá hoạt động ngoài địa bàn, xử lý nghiêm vi phạm, nhất là các trường hợp liên quan đến thiết bị VMS. Đồng thời, các tàu mất kết nối sẽ tiếp tục được xác minh, xử lý ngay khi cập bờ.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
