Tẻ nương Hà Giang ruộm vàng đồng lớn

Liên kết làm cánh đồng lớn

Khi UBND xã Quang Bình, tỉnh Tuyên Quang phối hợp với Công ty Cổ phần Nông nghiệp An Đạt Thành Hà Giang triển khai mô hình cánh đồng lớn 8,5ha sản xuất lúa giống Tẻ nương Hà Giang tại thôn Tân An trong vụ xuân, không ít người dân còn băn khoăn.

Bao đời nay, bà con quen với cách sản xuất manh mún, ruộng ai người ấy làm, giống ai người ấy giữ để phục vụ nhu cầu lương thực của gia đình. Nay thực hiện dồn điền đổi thửa, cấy cùng trà, cùng giống để sản xuất lúa hàng hóa khiến 76 hộ có ruộng tại khu đồng Tân An thời điểm đầu vẫn còn một số hộ chưa đồng thuận.

Trước thực tế đó, cán bộ xã, cán bộ thôn kiên trì đến từng nhà vận động, phân tích hiệu quả kinh tế của sản xuất tập trung và lợi ích lâu dài của cơ giới hóa. Những cuộc họp thôn kéo dài hơn thường lệ, những câu chuyện gần gũi, mộc mạc được chia sẻ ngay trên bờ ruộng đã giúp người dân dần nhận ra muốn tạo ra hạt lúa chất lượng cao phải sản xuất đồng nhất, muốn nâng cao giá trị hạt lúa phải thay đổi tư duy và phương thức canh tác.

Sự kiên trì của chính quyền cùng tinh thần đồng thuận của người dân cuối cùng đã đưa tất cả cùng chung một hướng. Và thực tế đã sớm trả lời những băn khoăn ban đầu. Vụ xuân vừa qua, cánh đồng sản xuất lúa giống Tẻ nương Hà Giang đạt năng suất 67 tạ/ha, cao hơn 6 đến 7 tạ so với những vụ trước. Những khoản thu nhập tăng thêm từ vụ đầu tiên sản xuất cánh đồng lớn trở thành minh chứng thuyết phục nhất cho hiệu quả của mô hình.

Chị Hoàng Thị Mai, thôn Tân An chia sẻ, từ khi tham gia cánh đồng lớn, năng suất lúa của gia đình được cải thiện rõ rệt. Không chỉ vậy, bà con trong thôn cũng gắn kết hơn bởi cùng sản xuất một giống lúa, cùng chăm sóc và chia sẻ kinh nghiệm trong suốt quá trình canh tác. Chính vì thế, vụ mùa năm nay gia đình chị tiếp tục ủng hộ chủ trương của địa phương.

Đưa cơ giới hóa về đồng ruộng

Từ thành công bước đầu tại thôn Tân An, xã Quang Bình, mô hình cánh đồng lớn đang từng bước được mở rộng, phát triển sản xuất lúa giống gắn với cơ giới hóa đồng bộ từ khâu làm đất, gieo mạ đến thu hoạch. Các thôn được giao nhiệm vụ đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân tham gia.

Những hộ còn bỡ ngỡ sẽ được cán bộ kỹ thuật trực tiếp hướng dẫn, đồng hành trong quá trình thực hiện. Cùng với đó, địa phương tiếp tục huy động nguồn lực đầu tư hạ tầng phục vụ sản xuất, tạo điều kiện để khoa học công nghệ và máy móc ngày càng hiện diện nhiều hơn trên đồng ruộng.

Tại nhà văn hóa thôn Tân An, buổi trình diễn quy trình sản xuất mạ khay, máy cấy của Công ty Cổ phần Nông nghiệp An Đạt Thành Hà Giang thu hút đông đảo người dân đến theo dõi. Từ sáng sớm, khu vực trình diễn đã đông kín người. Người tham gia thực hành đông, người đến xem còn đông hơn, họ đều chung sự tò mò và kỳ vọng trước những phương thức sản xuất mới.

Giữa tiếng máy vận hành đều đặn, hệ thống gieo mạ khay thực hiện liên hoàn các công đoạn từ trộn đất, cấp nước đến gieo hạt. Chỉ trong thời gian ngắn, hàng nghìn khay mạ được hoàn thành với độ đồng đều cao. Công việc vốn cần nhiều nhân công và mất khá nhiều thời gian nay được thực hiện nhanh gọn, chính xác và hiệu quả hơn.

Ông Hoàng Văn Vịnh, Phó Chủ tịch UBND xã Quang Bình cho biết, cơ giới hóa là xu thế tất yếu trong bối cảnh lao động nông thôn ngày càng thiếu hụt. Nhiều lao động trẻ đã dịch chuyển sang làm việc tại các khu công nghiệp, trong khi ở địa phương chủ yếu là người cao tuổi. Nếu không thay đổi phương thức sản xuất, nông nghiệp sẽ khó duy trì tốc độ phát triển.

Từ thực tế đó, địa phương xác định phải mạnh dạn đưa khoa học kỹ thuật và máy móc vào đồng ruộng, từng bước cơ giới hóa các khâu sản xuất. Cùng với việc xây dựng cánh đồng lớn, xã sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan chuyên môn hỗ trợ kỹ thuật, hướng dẫn người dân tiếp cận công nghệ mới để bà con yên tâm áp dụng vào thực tế sản xuất.

Chủ trương ấy nhanh chóng nhận được sự đồng tình của người dân. Chị Hoàng Thị Bảy, thôn Tân An cho biết, thời gian đầu nhiều người còn khá lạ lẫm với máy làm mạ khay, máy cấy. Thế nhưng khi tận mắt chứng kiến quy trình vận hành, thấy máy móc làm việc nhịp nhàng, những khay mạ được chuẩn bị cho chính thửa ruộng của gia đình mình và người điều khiển cũng là người trong thôn, bà con dần gạt bỏ tâm lý e ngại.

Sự tò mò ban đầu đã nhường chỗ cho niềm tin vào cách làm mới, hứa hẹn giảm sức lao động và nâng cao hiệu quả sản xuất trong những vụ tới.

Những hạt giống bừng sáng

Đồng hành cùng xã Quang Bình trong hành trình ấy là Công ty Cổ phần Nông nghiệp An Đạt Thành Hà Giang. Từ giống lúa bản địa Tẻ nương Hà Giang đã được phục tráng thành công, doanh nghiệp tiếp tục đầu tư nghiên cứu, chọn tạo những giống lúa mới có năng suất và chất lượng cao hơn.

Vụ mùa năm nay, bên cạnh giống Tẻ nương Hà Giang, Công ty đưa vào sản xuất và khảo nghiệm ba giống lúa mới gồm HG507, AĐT707 và Nếp Ngọc AĐT.

Ông Trần Hữu Đạt, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Nông nghiệp An Đạt Thành Hà Giang cho biết, chính vùng đất Quang Bình đã nuôi dưỡng doanh nghiệp từ những ngày đầu với giống lúa Tẻ nương Hà Giang. Trên nền tảng thành công đó, Công ty tiếp tục đầu tư nghiên cứu để tạo ra những giống lúa mới phục vụ sản xuất.

Trong đó, HG507 là phiên bản nâng cấp của giống Tẻ nương Hà Giang, được công nhận lưu hành từ cuối năm 2024. AĐT707 là giống lúa lai hai dòng do Công ty nghiên cứu chọn tạo hoàn toàn trong nước, đang được mở rộng khảo nghiệm tại nhiều tỉnh phía Bắc. Còn Nếp Ngọc AĐT là giống nếp mới được lai tạo từ nguồn gen nếp nương, nếp bản địa kết hợp các giống nếp hiện đại.

Con đường xây dựng nền nông nghiệp hiện đại của xã Quang Bình không thể hoàn thành trong ngày một ngày hai. Thế nhưng từ những kết quả đã đạt được ở Tân An, người dân Quang Bình đang có thêm niềm tin vào hướng đi mới, để những cánh đồng nơi đây không chỉ tạo ra những mùa vàng bội thu mà còn mở ra cơ hội để nông nghiệp địa phương phát triển bền vững hơn trong tương lai.