Hiện nay, tổng đàn bò Mông của tỉnh Tuyên Quang đạt hơn 100.500 con, tập trung chủ yếu tại các xã vùng cao nguyên đá. Mỗi năm, sản lượng thịt bò hơi xuất chuồng đạt khoảng 4.800 tấn, riêng khu vực vùng cao nguyên đá chiếm hơn 3.800 tấn. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển chăn nuôi theo hướng hàng hóa gắn với nâng cao chất lượng và xây dựng thương hiệu.

Hiện Tuyên Quang có hơn 100.500 con bò Mông, tập trung chủ yếu ở vùng cao nguyên đá. Ảnh: Đào Thanh.
Tuy nhiên, để bò Mông thực sự trở thành sản phẩm có giá trị cao, bài toán đặt ra không chỉ dừng ở quy mô mà còn phải cải thiện chất lượng giống, kỹ thuật chăn nuôi và quản lý đàn. Nhận thức rõ điều này, ngành chuyên môn tỉnh Tuyên Quang đã chủ động hợp tác với các chuyên gia quốc tế và trong nước, trong đó có các nhà khoa học đến từ Hàn Quốc và Học viện Nông nghiệp Việt Nam nhằm chuyển giao các tiến bộ kỹ thuật mới.
Các nội dung hợp tác tập trung vào những vấn đề cốt lõi như dinh dưỡng trong chăn nuôi, bệnh sinh sản, hiện tượng chậm sinh, thể vàng tồn lưu cũng như kỹ thuật thụ tinh nhân tạo. Đặc biệt, việc ứng dụng thụ tinh nhân tạo được xem là chìa khóa để nâng cao nhanh chất lượng đàn bò. Theo các chuyên gia, một con bò đực giống ưu tú có thể cung cấp tinh cho khoảng 100.000 con bò cái, giúp nhân nhanh nguồn gen tốt và rút ngắn đáng kể thời gian cải tạo đàn.
Song song đó, Tuyên Quang cũng định hướng áp dụng mô hình quản lý đàn bò theo hệ thống đăng ký, truy xuất nguồn gốc, kinh nghiệm này đã được chứng minh hiệu quả tại Hàn Quốc. Việc gắn thẻ tai, đánh số và xây dựng cơ sở dữ liệu cho từng cá thể sẽ giúp theo dõi toàn bộ vòng đời, từ sinh trưởng đến chất lượng thịt khi xuất chuồng. Đây là điều kiện tiên quyết để phát triển sản phẩm thịt bò cao cấp.
Thực tế, mô hình này đang được thử nghiệm tại một số trang trại ở các xã vùng cao nguyên đá, qua đó từng bước hoàn thiện tiêu chuẩn nuôi dưỡng và đánh giá chất lượng thịt. Nếu đạt kết quả tích cực, việc nhân rộng trên toàn tỉnh sẽ mở ra cơ hội lớn để chuẩn hóa đàn bò Mông theo hướng hiện đại.

Các chuyên gia hướng dẫn hợp tác xã, hộ chăn nuôi kỹ thuật thụ tinh nhân tạo để nâng cao chất lượng đàn bò Mông. Ảnh: Đào Thanh.
Ông Lê Hải Nam, Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản tỉnh Tuyên Quang cho biết, địa phương đang tập trung bình tuyển, chọn lọc những cá thể bò thuần chủng chất lượng cao để làm nền tảng nhân giống. Việc tiếp cận các kỹ thuật tiên tiến từ quốc tế sẽ giúp Tuyên Quang vừa nâng cao năng suất, vừa tạo dựng thương hiệu riêng cho sản phẩm thịt bò Mông.
Giáo sư Kim Soo Ki, Trưởng Dự án KOICA-VNUA nhận định, nếu xây dựng được hệ thống dữ liệu đầy đủ và kiên trì thực hiện trong 10 – 15 năm, bò Mông hoàn toàn có thể trở thành thương hiệu thịt bò nổi tiếng, sánh ngang với Wagyu của Nhật Bản hay Hanwoo của Hàn Quốc.
Theo ông Kim Soo Ki, chìa khóa nằm ở việc quản lý từng cá thể ngay từ khi bê con được sinh ra như gắn thẻ, theo dõi tăng trưởng, đánh giá chất lượng theo từng giai đoạn. Đây là nền tảng để phân hạng thịt và tạo ra những dòng sản phẩm cao cấp có giá trị gia tăng cao.
Nếu kiên trì tích lũy dữ liệu, cải tạo giống và chuẩn hóa quy trình chăn nuôi trong khoảng một đến hai thập kỷ tới, bò Mông của tỉnh Tuyên Quang hoàn toàn có thể trở thành thương hiệu thịt bò mang bản sắc riêng của vùng cao, đủ sức cạnh tranh trên thị trường trong nước và từng bước vươn ra thế giới.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
