[Bài 1] Hướng đi bền vững

Đầu tư công nghệ cao, nâng cấp lồng bè

Theo báo cáo, 6 tháng đầu năm 2025, ngành thủy sản tỉnh Khánh Hòa đạt tổng sản lượng hơn 134.000 tấn, trong đó tổng sản lượng nuôi trồng ước đạt 20,2 nghìn tấn. Đáng chú ý, kim ngạch xuất khẩu thủy sản của tỉnh đạt 391,1 triệu USD, chiếm 32,88% tổng kim ngạch xuất khẩu. Những con số này cho thấy tiềm năng to lớn của ngành kinh tế mũi nhọn này.

Theo Chi cục Thủy sản, Biển và Hải đảo tỉnh Khánh Hòa, toàn tỉnh hiện có khoảng 3.587 hộ nuôi lồng bè, với hơn 3.327 bè nuôi và 147.000 ô lồng. Khu vực phía Bắc Khánh Hòa chiếm phần lớn với 3.500 hộ và 140.000 ô lồng, còn khu vực phía Nam có 87 hộ và 7.000 ô lồng. Các đối tượng nuôi chủ yếu là tôm hùm xanh, tôm hùm bông, ốc hương, tu hài, hàu, rong biển cùng nhiều loại cá biển có giá trị kinh tế cao như cá chẽm, cá chim vây vàng, cá bớp, cá mú trân châu.

Để nâng cao năng suất và chất lượng, theo ông Lê Đình Khiêm, Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản, Biển và Hải đảo tỉnh Khánh Hòa, tỉnh đang khuyến khích người dân ứng dụng công nghệ hiện đại vào sản xuất. Các mô hình thí điểm nuôi biển công nghệ cao với lồng vật liệu mới như HDPE và FRP đang được triển khai. Việc này giúp hạn chế rủi ro do thiên tai, tiết kiệm chi phí và nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm.

Thực tế đã chứng minh hiệu quả của các mô hình thí điểm tại vùng biển hở ở phường Nam Cam Ranh. Nhiều mô hình nuôi cá bớp có tỷ suất lợi nhuận bình quân đạt 172%, mô hình nuôi tôm hùm đạt 112%, còn mô hình nuôi cá mú đạt 131%.

Hỗ trợ người dân, mạnh dạn chuyển đổi

Với sự hỗ trợ của Quỹ Thiện Tâm (Tập đoàn Vingroup), dự kiến 70 hộ dân sẽ tiếp tục tham gia mô hình thí điểm nuôi biển công nghệ cao trong năm 2025. Tại Đầm Bấy (vịnh Nha Trang), 5 hộ dân đã hạ thủy lồng nuôi và thả tổng cộng 68.800 con cá giống, bao gồm 65.000 con cá chim và 3.800 con cá bớp và hiện tại cá đang sinh trưởng và phát triển tốt.

Theo ông Lê Đình Khiêm, 5 cá nhân tiên phong nuôi biển công nghệ cao tại khu vực Đầm Bấy là những trường hợp đầu tiên được cấp giấy phép nuôi trồng thủy sản ở vùng biển từ 3-6 hải lý. Các hộ này được cấp giấy phép để nuôi cá chim vây vàng trên diện tích 1.000m² mặt nước/hộ, với sản lượng dự kiến đạt 20 tấn/năm/hộ. Riêng ông Vũ Khắc Mười được cấp phép nuôi thêm cá bớp, với sản lượng dự kiến lên tới 30 tấn/năm.

Tại Hòn Nội, khu vực được đánh giá là tiên phong nuôi biển xa bờ của cả nước, bước đầu đã có 16 hộ nuôi với 30 lồng tròn HDPE và 2 cụm lồng vuông HDPE. Các mô hình này không chỉ giúp tiết kiệm chi phí mà còn hạn chế rủi ro do thiên tai, kiểm soát dịch bệnh và nâng cao chất lượng sản phẩm.

Ông Vũ Khắc Mười, một hộ nuôi cá ở Đầm Bấy cho biết, khi tham gia mô hình nuôi biển bằng lồng HDPE của tỉnh, ông được hướng dẫn kỹ thuật nuôi mới. Do nuôi vùng biển xa bờ, nguồn nước biển trong sạch nên cá phát triển tốt hơn, ít hao hụt, cũng như không bị dịch bệnh nhiều như trước.

“Tôi thấy việc chuyển đổi lồng gỗ truyền thống sang lồng HDPE là hướng đi đúng đắn, vừa đảm bảo hiệu quả kinh tế, vừa bảo vệ môi trường vùng nuôi, đồng thời yên tâm hơn trong mùa mưa bão”, ông Mười bày tỏ.

Sự vào cuộc của chính quyền và các doanh nghiệp lớn như Quỹ Thiện Tâm cho thấy quyết tâm của tỉnh trong việc phát triển bền vững ngành nuôi biển. Trong thời gian tới, lãnh đạo Chi cục Thủy sản, Biển và Hải đảo tỉnh Khánh Hòa cho biết, tỉnh sẽ tiếp tục phối hợp với các địa phương để hỗ trợ, hướng dẫn các cơ sở nuôi trồng thủy sản chuyển đổi lồng bè, di chuyển vào vùng quy hoạch và tiến tới giao khu vực biển để nuôi trồng theo đúng quy định. Mục tiêu là xây dựng một ngành nuôi biển hiệu quả, an toàn và bền vững, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương cũng như cải thiện đời sống người dân.