Chủ động thay đổi để giảm chi phí
Vụ lúa hè thu năm 2026 tại Đồng Tháp đang bước vào giai đoạn cao điểm xuống giống trong bối cảnh nhiều thách thức bủa vây. Nắng nóng kéo dài, giá vật tư đầu vào tăng cao khiến chi phí sản xuất đội lên gấp đôi, tạo áp lực lớn ngay đầu vụ. Thay vì bị động, nhiều nông dân Đồng Tháp đã chủ động thay đổi phương thức canh tác, tiết giảm chi phí, tăng cường liên kết để giữ vững sản xuất và đảm bảo lợi nhuận.
Cơ giới hóa được nông dân Đồng Tháp đẩy mạnh trong sản xuất lúa hè thu. Ảnh: Lê Hoàng Vũ.
Theo kế hoạch của ngành nông nghiệp Đồng Tháp, vụ hè thu năm nay toàn tỉnh xuống giống hơn 210.000ha lúa. Đến thời điểm hiện tại, đã xuống giống hơn 72.000ha. Dù tiến độ đảm bảo nhưng điều kiện thời tiết khắc nghiệt cùng giá phân bón, thuốc bảo vệ thực vật tăng cao khiến bài toán hiệu quả kinh tế trở nên khó khăn hơn.
Tại cánh đồng lúa ở xã Ba Sao, tỉnh Đồng Tháp, thay vì sản xuất nhỏ lẻ như trước, nông dân đã thống nhất xuống giống đồng loạt, sử dụng cùng giống xác nhận và áp dụng chung quy trình canh tác. Đây được xem là bước chuyển quan trọng giúp giảm chi phí và kiểm soát dịch hại tốt hơn trong điều kiện thời tiết bất lợi.
Ông Nguyễn Văn Hiệp vừa xuống giống 1,4ha lúa vụ hè thu cho biết, trong điều kiện nắng nóng, việc giữ nước hợp lý trên ruộng là yếu tố then chốt. Giữ mực nước ổn định giúp hạn chế xì phèn, bảo vệ bộ rễ cây lúa ngay từ đầu vụ, giảm chi phí xử lý về sau.
Cùng quan điểm, ông Lê Văn Phước, nông dân gần đó đang canh tác 3ha lúa chia sẻ: “Chi phí tăng quá nên mình phải tính toán kỹ. Những khâu không cần thiết thì giảm, cần thăm đồng nhiều lần, chỉ tập trung xử lý khi thật sự cần thiết, sâu bệnh tấn công nhiều gây hại cho lúa. Nếu bệnh nhiều như đạo ôn thì mới phun, còn lại cố gắng tiết kiệm. Đồng thời tiết kiệm nước bằng biện pháp tưới ngập – khô xen kẽ”.
Anh Nguyễn Quang Cảnh canh tác 2ha lúa ở xã Mỹ Quý (Đồng Tháp) cho biết ngay đầu vụ đã chủ động làm đất rất kỹ và bón vùi phân trước khi xuống giống, chuyển sang sử dụng phân, thuốc hữu cơ, giảm dùng phân, thuốc hóa học.
“Ngay đầu vụ tôi bón phân Đầu Trâu Bio-Canxi của Công ty cổ phần Phân bón Bình Điền để cải tạo đất và không để xảy ra ngộ độc phèn, kết hợp rải phân hợp lý trong các đợt sau để cây lúa phát triển tốt. Từ đó kéo giảm chi phí phân bón và thuốc BVTV.
Những thay đổi tuy nhỏ nhưng thiết thực này đang giúp nông dân giảm đáng kể chi phí đầu vào, đồng thời tăng khả năng thích ứng với điều kiện thời tiết khắc nghiệt của vụ hè thu”, anh Cảnh nói.
Nông dân Đồng Tháp xuống giống lúa hè thu trong điều kiện nắng nóng kéo dài, vì vậy cần chủ động giữ nước trên ruộng để hạn chế xì phèn, bảo vệ cây lúa ngay từ đầu vụ. Ảnh: Lê Hoàng Vũ.
Tăng liên kết, áp dụng kỹ thuật mới trước áp lực thời tiết
Một trong những điểm mới đáng chú ý trong vụ hè thu năm nay là việc nông dân tích cực tham gia các mô hình liên kết sản xuất với doanh nghiệp. Đây được xem là “điểm tựa” quan trọng giúp giảm rủi ro về giá cả và đầu ra sản phẩm.
Ông Nguyễn Văn Phú, Trưởng ấp 4, xã Ba Sao, tỉnh Đồng Tháp cho biết, ấp có hơn 1.400ha đất sản xuất lúa. Vụ hè thu này địa phương đã vận động nông dân liên kết với doanh nghiệp trên diện tích khoảng 1.000ha. Tham gia liên kết, bà con được hỗ trợ vật tư đầu vào, đồng thời có đầu ra ổn định nên rất yên tâm sản xuất.
Theo ông Phú, việc liên kết còn giúp nông dân áp dụng đồng bộ kỹ thuật, nâng cao chất lượng lúa, từ đó nâng giá trị sản phẩm. Doanh nghiệp hỗ trợ giống, vật tư, bao tiêu sản phẩm nên nông dân giảm được nhiều chi phí, lợi nhuận cao và ổn định hơn.
Tuy nhiên, không ít nông dân vẫn bày tỏ sự thận trọng. Ông Đào Tất Đạt, xã Mỹ Quý chia sẻ: “Liên kết thì tốt, bán được giá cao thì mừng, nhưng nếu thị trường biến động, doanh nghiệp gặp khó cũng có rủi ro. Vì vậy, nông dân vẫn phải tính toán kỹ”.
Dù còn những lo ngại nhất định, nhưng xu hướng liên kết đang ngày càng rõ nét, trở thành giải pháp quan trọng giúp nông dân vượt qua biến động thị trường trong vụ hè thu.
Theo Chi cục Trồng trọt và BVTV tỉnh Đồng Tháp, vụ hè thu năm nay dự báo tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn do nắng nóng kéo dài, nguy cơ xì phèn, hạn mặn, thiếu nước và phát sinh dịch hại cao.
Nông dân Đồng Tháp tăng cường liên kết sản xuất, áp dụng kỹ thuật canh tác tiết kiệm chi phí, góp phần giảm giá thành và ổn định lợi nhuận trong vụ hè thu. Ảnh: Lê Hoàng Vũ.
Ông Lê Văn Chấn, Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và BVTV tỉnh Đồng Tháp khuyến cáo nông dân cần tuân thủ lịch thời vụ, tránh gieo sạ trong thời điểm nắng nóng cao điểm để hạn chế tỷ lệ nảy mầm thấp, bởi trong điều kiện nắng nóng, hạt giống dễ bị ảnh hưởng, cây lúa phát triển không đồng đều.
Bên cạnh đó, cần chú trọng vệ sinh đồng ruộng, gia cố bờ bao, chủ động nguồn nước để hạn chế hiện tượng xì phèn. Ở những vùng có nguy cơ phèn, việc giữ nước ngọt, bơm tưới hợp lý là rất quan trọng để đảm bảo cây lúa sinh trưởng tốt.
Ngành nông nghiệp Đồng Tháp khuyến khích nông dân tăng cường áp dụng các tiến bộ kỹ thuật đồng bộ như sạ thưa, bón phân cân đối, sử dụng giống lúa chất lượng cao nhằm giảm chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
