Tại thôn Đạo Tú, xã Ứng Hòa, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hà Nội vừa phối hợp với UBND xã Ứng Hòa tổ chức hội nghị đầu bờ đánh giá mô hình ứng dụng hệ thống thâm canh lúa cải tiến (SRI) nâng cao kết hợp cấy máy theo hướng hữu cơ, giảm phát thải trong vụ Mùa năm 2026.
Mô hình thử nghiệm ứng dụng SRI cải tiến nâng cao (mô hình SRI kết hợp máy cấy) theo hướng hữu cơ giảm phát thải vụ mùa 2026 tại Trung Tú với tổng diện tích 50ha. Ảnh: Hoài Thơ.
Ông Lưu Đức Lào, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Ứng Hòa cho biết, mô hình được triển khai trên tổng diện tích 50ha, gồm 35ha tại Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Trung Tú và 15ha tại Hợp tác xã Nông nghiệp Cánh đồng Xanh. Mô hình nhằm chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, từng bước thay đổi phương thức canh tác lúa truyền thống theo hướng tiết kiệm chi phí, nâng cao hiệu quả sản xuất và giảm tác động đến môi trường.
Tham gia mô hình, các hộ nông dân sử dụng giống lúa Japo 18, kết hợp phương pháp SRI với cơ giới hóa trong các khâu sản xuất, từ cấy lúa bằng máy đến sử dụng thiết bị bay không người lái để phun thuốc bảo vệ thực vật. Đặc biệt, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hà Nội hỗ trợ phân bón hữu cơ cho các hộ tham gia, tạo điều kiện để người dân tiếp cận phương thức canh tác thân thiện với môi trường.
So với phương pháp gieo cấy truyền thống, SRI chú trọng giảm lượng giống, bố trí mật độ và khoảng cách cấy hợp lý, tạo điều kiện cho cây lúa phát triển bộ rễ, tăng khả năng đẻ nhánh hữu hiệu. Việc kết hợp với máy cấy giúp bảo đảm độ đồng đều trên đồng ruộng, giảm công lao động và thuận lợi hơn trong chăm sóc, quản lý sinh vật gây hại. Cùng với đó, sử dụng phân bón hữu cơ và điều tiết nước tưới hợp lý góp phần hạn chế phụ thuộc vào vật tư nông nghiệp hóa học, cải thiện môi trường đất và hướng tới giảm phát thải trong canh tác.
Mô hình sử dụng giống lúa Japo 18, kết hợp phương pháp SRI với cơ giới hóa trong các khâu sản xuất. Ảnh: Hoài Thơ.
Theo ông Lưu Đức Lào, SRI cải tiến nâng cao với cấy máy và sử dụng phân bón hữu cơ đã giúp người dân tiếp cận, áp dụng đồng bộ các tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất. Qua đánh giá, năng suất lúa của mô hình đạt khoảng 61,5 tạ/ha, cao hơn so với phương thức canh tác truyền thống, hiệu quả kinh tế cũng được cải thiện.
“Điều quan trọng không chỉ nằm ở năng suất hay hiệu quả kinh tế mà còn ở sự thay đổi trong nhận thức của người nông dân. Khi trực tiếp tham gia mô hình, bà con có điều kiện đánh giá hiệu quả của phương pháp canh tác mới, từ đó từng bước thay đổi tập quán sản xuất, chú trọng tiết kiệm chi phí, giảm lao động thủ công và sử dụng vật tư nông nghiệp hợp lý hơn. Đây là cơ sở để địa phương tiếp tục nhân rộng các phương thức canh tác lúa theo hướng hiện đại, bền vững và giảm phát thải”, ông Lào nhấn mạnh.
Thực tế, việc ứng dụng SRI trong sản xuất lúa đã được Hà Nội triển khai tại nhiều địa phương và ghi nhận những kết quả tích cực. Theo báo cáo kết quả công tác 6 tháng đầu năm 2026 của Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hà Nội, trong vụ xuân, thành phố đã triển khai 10 mô hình ứng dụng SRI kết hợp cấy máy theo hướng hữu cơ, giảm phát thải.
Kết quả cho thấy, các mô hình giúp năng suất lúa tăng từ 10-12%, hiệu quả kinh tế tăng 15 – 20% và chi phí đầu vào giảm khoảng 5 – 7 triệu đồng/ha. Mức tiết kiệm chủ yếu đến từ giảm công cấy, giảm 20 – 30% lượng giống, hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, nâng cao hiệu quả sử dụng phân bón và tiết kiệm nước tưới.
Các mô hình SRI cải tiến giúp năng suất lúa tăng từ 10-12%, hiệu quả kinh tế tăng 15 – 20% và chi phí đầu vào giảm khoảng 5 – 7 triệu đồng/ha. Ảnh: Hoài Thơ.
Đáng chú ý, diện tích ứng dụng SRI trong vụ xuân năm 2026 đạt 65.407,6ha trên tổng số 78.563ha lúa gieo cấy toàn thành phố. Trong đó, diện tích áp dụng toàn phần đạt 10.218,5ha, còn diện tích áp dụng từng phần đạt 55.189,1ha. Kết quả này cho thấy SRI đã được ứng dụng rộng rãi, song vẫn cần tiếp tục mở rộng diện tích áp dụng đồng bộ các biện pháp kỹ thuật để phát huy hiệu quả.
Cùng với việc mở rộng diện tích ứng dụng SRI, Hà Nội đang khuyến khích giảm sử dụng phân bón vô cơ, thuốc bảo vệ thực vật hóa học; tăng cường sử dụng phân bón hữu cơ, thuốc bảo vệ thực vật sinh học và áp dụng quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp (IPHM).
Từ kết quả đạt được trong vụ xuân và thực tiễn triển khai vụ mùa tại Ứng Hòa, việc tiếp tục nhân rộng mô hình SRI kết hợp cơ giới hóa được kỳ vọng sẽ góp phần giảm chi phí, nâng cao thu nhập cho nông dân và thúc đẩy sản xuất lúa theo hướng xanh, bền vững, giảm phát thải trên địa bàn Hà Nội
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
