Dưa lê được mùa, được giá, nông dân thắng lớn

Chuyển lúa, lạc, ngô sang trồng dưa lê

Xã Yên Hòa (Hà Tĩnh) là địa phương có diện tích đất nông nghiệp khá lớn, trong đó nhiều vùng đất bãi cao ráo, tơi xốp, phù hợp với các cây trồng ngắn ngày. Tận dụng lợi thế đó, những năm gần đây, người dân đã mạnh dạn chuyển đổi nhiều diện tích trồng lúa, lạc, ngô kém hiệu quả sang trồng dưa lê.

Thực tế cho thấy đây là hướng đi phù hợp, mang lại giá trị kinh tế cao hơn hẳn so với cây trồng truyền thống. Những ngày này, trên các cánh đồng màu ở thôn Nhân Hòa, người dân đang tập trung thu hoạch dưa lê với niềm vui được mùa, được giá.

Là một trong những hộ đi đầu phát triển mô hình trồng dưa lê, anh Nguyễn Đình Tuấn ở thôn Nhân Hòa đã có hơn 6 năm gắn bó với cây trồng này. Từ diện tích nhỏ lẻ ban đầu, nhận thấy hiệu quả rõ rệt, anh mạnh dạn thuê, mượn thêm ruộng của các hộ xung quanh để mở rộng quy mô sản xuất. Hiện gia đình anh Tuấn canh tác khoảng 1,5ha dưa lê.

Anh Tuấn cho biết, chi phí trồng dưa lê không quá cao, phù hợp với nhiều hộ nông dân. “Mỗi sào (500m2) chỉ tốn khoảng 500 nghìn đồng tiền giống và bạt phủ, còn lại là phân bón, làm đất và công chăm sóc. Quan trọng nhất là phải nắm chắc kỹ thuật và bố trí thời vụ hợp lý”, anh nói. Theo anh Tuấn, để tránh thu hoạch dồn dập gây áp lực tiêu thụ, gia đình chia làm 3 đợt xuống giống, mỗi đợt cách nhau khoảng 1 – 1,5 tháng. Cách làm này giúp dưa ra quả và thu hoạch rải vụ, dễ bán hơn, hạn chế tình trạng được mùa rớt giá.

Ngoài ra, việc sử dụng bạt phủ nông nghiệp mang lại hiệu quả rõ rệt, giúp giữ ẩm tốt, hạn chế cỏ dại và giảm công chăm sóc. Nhờ đó, năng suất tăng khoảng 35 – 40% so với canh tác truyền thống. Theo anh Tuấn, nếu thời tiết thuận lợi, sản xuất đúng quy trình kỹ thuật, mỗi vụ gia đình thu lợi nhuận khoảng 350 triệu đồng (bình quân hơn 200 triệu đồng/ha), cao gấp nhiều lần so với trồng lúa, lạc hay khoai.

Thu hàng chục triệu đồng sau hơn 2 tháng

Không chỉ những hộ sản xuất quy mô lớn, nhiều gia đình ở Nhân Hòa cũng có nguồn thu đáng kể từ cây dưa lê. Với 5 sào đất màu, gia đình bà Nguyễn Thị Hạnh đã chuyển đổi sang trồng dưa. Hiện dưa đã bước vào thu hoạch rộ, được thương lái đến tận nơi thu mua. Bà Hạnh cho biết, vụ dưa năm nay dự kiến mang về nguồn thu từ 50 – 60 triệu đồng, cao hơn nhiều lần so với trồng các loại cây màu truyền thống.

Cách đó không xa, bà Bùi Thị Phúc đang tất bật thu hoạch dưa lê để kịp giao cho thương lái. Trước đây, gia đình bà trồng 7 sào lạc nhưng thu nhập không ổn định do phụ thuộc nhiều vào thời tiết và biến động giá cả thị trường. Nhận thấy cây dưa lê dễ trồng, chi phí đầu tư phù hợp, thời gian sinh trưởng ngắn và cho hiệu quả kinh tế cao hơn, vài năm trở lại đây bà đã mạnh dạn chuyển sang trồng dưa lê và bước đầu mang lại hiệu quả rõ rệt. Theo bà Phúc, năm nay thời tiết khá thuận lợi, nắng mưa điều hòa nên cây dưa sinh trưởng tốt, tỷ lệ đậu quả cao. Bình quân mỗi sào đạt năng suất từ 8 tạ đến 1 tấn quả.

“Dưa năm nay đẹp mã, ruột chắc, vị ngọt nên thương lái rất chuộng. Giá bán ngay từ đầu vụ đã khá cao nên bà con ai cũng phấn khởi”, bà Phúc cho biết.

Không chỉ mang lại thu nhập cho người trực tiếp sản xuất, vụ dưa lê còn tạo việc làm thời vụ cho lao động địa phương trong các khâu thu hái, phân loại, đóng gói và vận chuyển.

Bà Lê Thị Hải, một hộ vừa trồng dưa vừa thu mua nông sản tại địa phương cho biết mỗi ngày gia đình thu gom lượng lớn dưa lê của bà con để cung ứng cho các chợ đầu mối và thương lái ngoài xã. “Dưa thu hoạch đến đâu bán hết đến đó. Việc thu mua ngay tại ruộng giúp bà con đỡ công vận chuyển, không lo tồn hàng”, bà Hải chia sẻ.

Theo các hộ dân, hiện giá dưa lê dao động từ 25.000 – 30.000 đồng/kg, mức khá cao so với nhiều năm trước. Với năng suất tốt và đầu ra thuận lợi, nhiều hộ thu lãi hàng chục triệu đồng chỉ sau hơn hai tháng sản xuất.

Bà Hoàng Thị Thương, thương lái đến từ xã Cẩm Xuyên cho biết nhiều năm nay bà thường xuyên đến Yên Hòa thu mua dưa vì sản phẩm có chất lượng ổn định. “Dưa lê ở đây thơm, ngọt, quả đều và bảo quản tốt nên khách hàng rất ưa chuộng. Năm nào vào vụ tôi cũng về tận ruộng thu mua”, bà Thương nói.

Để có vụ dưa thắng lợi, người dân địa phương đã tích lũy nhiều kinh nghiệm trong canh tác. Theo bà con, dưa lê phù hợp với chân đất cát pha, đất bãi cao ráo, tơi xốp, thoát nước tốt. Trước khi trồng, đất được cày bừa kỹ, lên luống cao, tạo rãnh thoát nước để hạn chế úng khi mưa. Đồng thời bón lót phân chuồng hoai mục kết hợp phân hữu cơ giúp cải tạo đất và tạo nền dinh dưỡng cho cây ngay từ đầu vụ.

Trong quá trình chăm sóc, người trồng thường xuyên làm cỏ, vun gốc, theo dõi sinh trưởng và bón phân đúng thời điểm. Khi cây phát triển thân lá, tiến hành tỉa nhánh, định hướng dây bò để ruộng thông thoáng. Giai đoạn đậu quả cần tuyển chọn, tỉa bớt quả nhỏ, quả dị dạng để tập trung dinh dưỡng nuôi quả chính, giúp quả đều, đẹp mã. Đặc biệt, thời kỳ ra hoa, đậu quả phải theo dõi sâu bệnh chặt chẽ để xử lý kịp thời, đảm bảo năng suất và chất lượng khi thu hoạch.

Theo ông Hoàng Văn Linh, Phó Chủ tịch UBND xã Yên Hòa, hiện toàn xã có khoảng 5ha đất màu được người dân chuyển đổi sang trồng dưa lê. Qua thực tế sản xuất, đây là cây trồng phù hợp với điều kiện đất đai địa phương, thời gian canh tác ngắn, dễ chăm sóc và cho giá trị kinh tế khá cao. Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục rà soát các vùng đất màu kém hiệu quả để định hướng mở rộng diện tích tại những nơi phù hợp, đồng thời tăng cường tập huấn kỹ thuật, hỗ trợ liên kết tiêu thụ, xây dựng thương hiệu sản phẩm.