‘Hành trình xanh’ nâng sức khỏe đất trồng lúa

Ngày 12/5 tại xã Hòa Điền (An Giang), Trung tâm Khuyến nông An Giang phối hợp cùng các đối tác tổ chức tọa đàm “Giải pháp nâng cao sức khỏe đất trong sản xuất lúa vụ hè thu năm 2026”. Sự kiện thu hút đông đảo chuyên gia, doanh nghiệp và nông dân nhằm tìm lời giải cho bài toán canh tác bền vững.

Tại tọa đàm, các chuyên gia đánh giá tình trạng suy giảm độ phì, nhiễm phèn và ngộ độc hữu cơ do thâm canh liên tục đang là thách thức lớn tại ĐBSCL. Khi đất bị “kiệt sức”, bộ rễ lúa phát triển kém, dẫn đến cây dễ đổ ngã và sâu bệnh gia tăng. Do đó, cải thiện sức khỏe đất không còn là khuyến cáo mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết.

Ông Trần Tấn Thành, Trưởng vùng ĐBSCL – Công ty cổ phần Phân bón Bình Điền nhấn mạnh, việc phục hồi hệ vi sinh vật trong đất là cốt lõi. Giải pháp trọng tâm bao gồm bổ sung canxi, magie, kẽm kết hợp các chủng vi sinh cố định đạm, phân giải lân để hạ phèn, nâng pH và giúp đất tơi xốp hơn. Khi đất khỏe, cây lúa sẽ tăng sức chống chịu tự nhiên, giảm lệ thuộc vào phân bón vô cơ.

Bà Trần Thị Cẩm Tú, Phó Trưởng phòng Khuyến nông – Trung tâm Khuyến nông An Giang cho biết, địa phương đang gắn việc nâng cao sức khỏe đất với Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao. Trong năm 2026, toàn tỉnh triển khai gần 183.600ha theo quy trình giảm phát thải.

Mục tiêu cụ thể được đặt ra là giảm lượng giống gieo sạ còn 80kg/ha, giảm 30% phân bón và thuốc bảo vệ thực vật hóa học, đồng thời giảm 20% lượng nước tưới. Để đạt được con số này, ngành nông nghiệp ứng dụng đồng bộ công nghệ tưới ngập – khô xen kẽ (AWD), trạm giám sát côn trùng thông minh và xử lý triệt để rơm rạ sau thu hoạch.

Việc chuyển từ tư duy khai thác sang nuôi dưỡng đất giúp nông dân đảm bảo lợi nhuận trước biến động giá vật tư tăng cao, nâng cao chất lượng lúa gạo, đáp ứng các tiêu chuẩn xanh trong sản xuất và xuất khẩu.