Ngày 19/11, UBND tỉnh Nghệ An tổ chức Hội nghị “Triển khai Đề án sản xuất trồng trọt vụ xuân năm 2026”. Ông Nguyễn Văn Đệ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; ông Hoàng Quốc Việt, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường; bà Võ Thị Nhung, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường đồng chủ trì.
Vụ xuân 2026 đề ra nhiều chỉ tiêu quan trọng cho ngành nông nghiệp Nghệ An. Ảnh: Việt Khánh.
Theo dự báo của Đài Khí tượng – Thủy văn Nghệ An, từ tháng 11/2025 – 3/2026, hiện tượng ENSO có khả năng duy trì trạng thái trung tính và nghiêng về pha lạnh nhưng chưa đạt trạng thái La Nina. Từ khoảng nửa cuối tháng 10/2025, không khí lạnh có xu hướng gia tăng cường độ và tần suất. Không khí lạnh có khả năng hoạt động mạnh trong tháng 11-12/2025, hiện tượng rét đậm có khả năng xuất hiện từ nửa cuối tháng 12…
Đây được xem là điều kiện khá lý tưởng để các sinh vật gây hại như ốc bươu vàng, bệnh đạo ôn, bệnh lem lép hạt, bạc lá vi khuẩn, nhện gié, chuột, rầy… lây lan, bùng phát, qua đó đe dọa đến quá trình sinh trưởng, năng suất và chất lượng của các loại cây trồng.
Lúa vẫn là cây trồng chủ lực tại vụ xuân 2026. Ảnh: Việt Khánh.
Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn, ngành nông nghiệp và môi trường Nghệ An đã chủ động xây dựng kế hoạch, bố trí cơ cấu cây trồng, cơ cấu giống và thời vụ phù hợp với điều kiện cụ thể từng vùng, kết hợp khai thác tối đa, phát huy triệt để mọi nguồn lực nhằm đạt mức cao nhất cả về diện tích, năng suất, sản lượng tại vụ xuân 2026.
Chủ trương sẽ tăng cường áp dụng nền tảng khoa học công nghệ, tiến bộ kỹ thuật, quy trình sản xuất an toàn (VietGAP, hữu cơ…) theo hình thức đẩy mạnh liên kết sản xuất, kết nối tiêu thụ và quảng bá nông sản của địa phương.
Đánh giá tổng quan các yếu tố, vụ xuân 2026 Nghệ An đặt ra mục tiêu phủ kín 109.500 ha diện tích, đạt 708.850 tấn lương thực các loại tại vụ xuân 2026. Nhằm đảm bảo cây lúa trỗ an toàn, tránh gặp rét, khung thời vụ bố trí cho vụ xuân chính vụ như sau: Gieo mạ từ 5/1 – 20/1/2026, triển khai cấy sau khi mạ đủ 21 ngày (mạ có 2,5 – 3,0 lá thật). Đối với nhóm giống có thời gian sinh trưởng quanh 125 ngày không nên bố trí gieo mạ trước ngày 16/12 để tránh lúa trỗ quá sớm, khi gặp rét sẽ ảnh hưởng đến năng suất.
Ngành Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An khuyến cáo các địa phương ưu tiên sử dụng các giống lúa chất lượng cao. Ảnh: Việt Khánh.
Đối với những vùng mà người dân có tập quán gieo thẳng thì bố trí gieo muộn hơn từ 5 – 7 ngày so với lịch thời vụ. Ngược lại, với vùng hè thu chạy lụt có thể bố trí gieo trồng sớm hơn 5 – 7 ngày.
Bà Võ Thị Nhung, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường định hướng: “Quan điểm của ngành là chỉ đưa vào cơ cấu các giống lúa đã được công nhận chính thức, công nhận lưu hành và làm mô hình đạt kết quả tốt. Ưu tiên sử dụng các giống lúa năng suất cao, chất lượng gạo khá trở lên. Ưu tiên phát triển, mở rộng diện tích các giống lúa chất lượng cao làm hàng hóa. Về cơ cấu, mỗi địa phương chỉ nên chọn 2 – 3 giống lúa lai, 2 – 3 giống lúa thuần để đưa vào sản xuất”.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, tại vụ xuân 2026 sẽ ưu tiên 6 giống lúa thuần (VNR 20, TBR 225, Bắc Thịnh, Thiên ưu 8, TBR 97, ADI 168); 5 giống lúa lai (Thái xuyên 111, VT868, Long hương 8117, Thụy hương 308, Dương ưu 612).
Đối với cây ngô cần tập trung gieo từ 4/2 – 28/2. Các địa phương phải căn cứ vào đặc điểm chân đất, thời gian sinh trưởng, mục đích sử dụng, khả năng thâm canh để lựa chọn 2 – 3 giống ngô lai và 2 giống ngô nếp để đưa vào cơ cấu. Về cây lạc, tranh thủ khi đất đủ ẩm, trời ấm để gieo từ ngày 25/1, kết thúc trước ngày 25/2. Riêng các vùng trung du, miền núi, vùng đất cao dễ gặp hạn sớm phải gieo trồng sớm hơn để đề phòng gặp nắng hạn cuối vụ.
Ông Nguyễn Văn Đệ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu các địa phương, đơn vị phải bám sát lịch thời vụ. Ảnh: Việt Khánh.
Kết luận Hội nghị, ông Nguyễn Văn Đệ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An yêu cầu các địa phương, đơn vị liên quan phải bám sát lịch thời vụ, đồng thời căn cứ vào thời gian sinh trưởng của từng giống lúa để bố trí thời gian gieo cấy hợp lý, đảm bảo lúa trỗ từ 25/4 – 5/5. Tuyệt đối không tự ý gieo cấy trước lịch nhằm tránh thời gian làm đòng đến trỗ gặp mưa rét cuối vụ sẽ ảnh hưởng đến năng suất.
Cùng với đó phải tập trung đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp hàng hóa, hình thành các vùng nguyên liệu chuyên canh ứng dụng công nghệ cao có ứng dụng chuyển đổi số, từ đó tạo ra sản phẩm năng suất cao, chất lượng tốt theo hướng sản xuất nông nghiệp xanh, nông nghiệp tuần hoàn, giảm phát thải. Gắn với chuỗi giá trị nông sản từ sản xuất đến chế biến, tiêu thụ nhằm đáp ứng yêu cầu thị trường và tiêu chuẩn xuất khẩu.
Ông Đệ cũng nhấn mạnh, lãnh đạo các đơn vị phải tập trung tham mưu và triển khai thực hiện hiệu quả các Đề án trọng tâm của Bộ Nông nghiệp và Môi trường như Đề án nâng cao sức khỏe đất và quản lý dinh dưỡng cây trồng; Đề án sản xuất nông nghiệp giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt; Đề án sản xuất và phát triển thuốc BVTV sinh học…
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
