Cần giảm mật độ nuôi
Bãi triều thôn Di Loan, xã Cửa Tùng, tỉnh Quảng Trị những ngày cuối tháng 4 trời xanh, biển lặng, cát vàng. Gần 7ha ngao nuôi của ông Phan Văn Bình phát triển tốt và hiện đạt size 170 – 180 con/kg. Thông thường, đến tháng 6 – 7 hàng năm ông Bình mới thu hoạch khi ngao đạt kích thước 100 – 110 con/kg. Tuy nhiên năm nay giá ngao đang lên cao, gia đình ông tranh thủ thu hoạch, chọn những con có kích thước lớn để bán.

Khu vực bãi triều nơi ông Phan Văn Bình nuôi ngao có điều kiện khá thuận lợi. Ảnh: Võ Dũng.
Con đường đến với con ngao của ông Bình khá bằng phẳng. 7 năm nuôi ngao, lần đầu tiên ông gặp sự cố, phải chịu thiệt hại là vào năm 2022: “Lần đó, một số đối tượng kích điện gần bờ khiến khoảng 7 tấn ngao chết trắng. Nhưng đó là lần duy nhất bởi từ năm 2019 đến nay, khu vực nuôi ngao của gia đình tôi gần như không gặp một dịch bệnh nào đáng kể”, ông Bình cho hay.
Theo ông, quá trình nuôi, gia đình gặp nhiều may mắn. Tuy nhiên, với những tác động bất lợi khách quan về điều kiện tự nhiên ở vùng đất này, gia đình ông đều tìm cách “né” để giảm thiểu thiệt hại.
“Để tránh mưa lũ cuối vụ cuốn trôi ngao, gia đình tôi thường thả con giống vào tháng 10 – 11 hàng năm và thu hoạch hết trước tháng 7. Ở vùng này thường có mưa ngắn ngày, ngọt hóa trong khoảng 10 – 15 ngày nhưng con ngao vẫn có thể thích nghi được”, ông Bình nói.
Là hộ nuôi ngao duy nhất tại vùng bãi triều này nên ông Bình không dùng lưới ngăn. Vào tháng 10 – 11 hàng năm khi sóng yên, bể lặng, ông sẽ nhập ngao giống từ Nam Định về. Ngao giống được ông chọn lựa kỹ càng với các đặc điểm như trắng, tròn, vỏ trơn…
Với điều kiện thời gian nuôi ngắn để tránh mưa lũ, theo ông Bình nên thả ngao giống có kích cỡ lớn và thả với mật độ vừa phải để tránh xẩy ra cạnh tranh thức ăn và khí oxy dẫn đến ngao chậm lớn và gặp rủi ro. Chính vì thế, cuối năm 2025, thay vì thả trên 20 tấn ngao giống, ông chỉ thả chưa đến 10 tấn.

Tuân thủ quy trình nuôi nhưng theo ông Bình, yếu tố môi trường quyết định hiệu quả nuôi ngao. Ảnh: Võ Dũng.
“Trước đây tôi mua giống có size 300 con/kg và thả với mật độ 2.000 con/m2. Nhưng vài năm lại đây, tôi thả ngao giống có size 500 con/kg và giảm mật độ xuống còn khoảng 1.500 con/m2 và thấy hiệu quả hơn, tỷ lệ sống cao hơn, lúc thu hoạch size lớn hơn và sản lượng cao hơn”, ông Bình chia sẻ.
Luôn chủ động trong sản xuất
Theo thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị, đến thời điểm này, ông Phan Văn Bình là hộ nuôi ngao duy nhất tại địa phương. Mới đây, một hộ dân cũng đã đề xuất xin thuê bãi triều tại xã Bắc Trạch để nuôi ngao với diện tích khoảng 20ha, hiện đang tiến hành các bước để triển khai.
Ông Nguyễn Hữu Vinh, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Quảng Trị cho biết, tỉnh có dư địa phát triển nghề nuôi ngao. Tuy nhiên, việc chấp thuận cho người dân, doanh nghiệp nuôi ngao sẽ được tiến hành rất kỹ lưỡng để tránh những rủi ro không đáng có.
“Thứ nhất là phải nằm trong vùng quy hoạch. Hai là không chịu tác động tiêu cực do ô nhiễm môi trường và ngọt hóa quá mức. Một điều quan trọng nữa mà chúng tôi khuyến cáo là người nuôi cần tuân thủ quy định về bảo vệ môi trường, tự mình phải bảo vệ môi trường nuôi. Nếu không đảm bảo được vấn đề môi trường, nghề nuôi ngao sẽ luôn tiềm ẩn rủi ro”, ông Vinh cho hay.

Từ con ngao, mỗi năm ông Bình lãi 300 – 400 triệu đồng. Ảnh: Thanh Nga.
Dù chỉ là hộ nuôi đơn lẻ trên bãi triều rộng lớn của xã Cửa Tùng nhưng theo ông Phan Văn Bình, vấn đề môi trường được ông hết sức để ý. Các chỉ số quan trắc định kỳ từ ngành thủy sản luôn được ông theo dõi, nhất là thời điểm xuống giống. Điều giúp ông yên tâm là xung quanh vùng bãi triều thôn Di Loan không có khu công nghiệp và gần như không có nước sinh hoạt đổ ra nên quanh năm nước trong xanh. Lượng phù du từ thượng nguồn đổ về cũng rất phong phú giúp con ngao phát triển tốt.
Trong quá trình nuôi, khi thủy triều xuống, ông Bình thường huy động lực lượng ra nhặt rác, nhất là túi nilon và quan sát chất lượng nguồn nước để có hướng xử lý khi gặp sự cố.
“Túi nilon trên mặt cát sẽ ngăn chặn oxy khiến ngao có thể ngạt và chết. Vì vậy, gần như ngày nào tôi cũng cho người ra nhặt rác, vừa làm sạch môi trường vừa bảo vệ ngao”, ông Bình cho hay.
Cũng theo ông Bình, vào thời điểm thu hoạch, thay vì thuê nhân công như trước đây, ông thuê đội thu hoạch từ Đà Nẵng ra. Quá trình thu hoạch diễn ra nhanh chóng, giảm chi phí và có lượng hàng lớn để nhập đi các tỉnh. Điều này cũng giúp người nuôi nhanh chóng thực hiện vệ sinh, san gạt bãi triều để chuẩn bị vụ nuôi mới.
Nguồn: Báo Nông Nghiệp
