Nghệ An hướng tới khuyến nông dịch vụ

Đổi mới tổ chức để nâng cao hiệu quả phục vụ

Việc sáp nhập Trung tâm Giống thủy sản vào Trung tâm Khuyến nông tỉnh Nghệ An đã tạo nên chuỗi hoạt động khép kín từ nghiên cứu, sản xuất giống, khảo nghiệm đến chuyển giao khoa học kỹ thuật và nhân rộng vào sản xuất. Thay vì hoạt động riêng lẻ như trước, các khâu được kết nối chặt chẽ, giúp rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu và thực tiễn, nâng cao hiệu quả ứng dụng tiến bộ kỹ thuật.

Hệ thống cơ sở vật chất, khu khảo nghiệm, ao nuôi thực nghiệm cũng được khai thác hiệu quả hơn để phục vụ nghiên cứu, đào tạo và xây dựng các mô hình trình diễn. Những mô hình như sản xuất giống lươn, cá chình, cá ngạnh hay nuôi cua lột không chỉ là nơi nghiên cứu mà còn trở thành “lớp học thực hành” ngay tại hiện trường để nông dân trực tiếp quan sát, học tập và áp dụng.

Sau khi kiện toàn tổ chức, đội ngũ cán bộ được bố trí linh hoạt theo chuyên môn, tăng cường phối hợp giữa các lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản và lâm nghiệp. Nhờ đó, năng lực tổ chức tập huấn, chuyển giao kỹ thuật và hỗ trợ sản xuất được nâng lên rõ rệt, đáp ứng tốt hơn nhu cầu ngày càng đa dạng của người dân.

Bên cạnh đổi mới tổ chức, Trung tâm Khuyến nông Nghệ An tiếp tục phát huy vai trò tham mưu cho Sở Nông nghiệp và Môi trường trong chỉ đạo sản xuất, xây dựng nông thôn mới và triển khai các chương trình khuyến nông trên toàn tỉnh. Việc tổ chức lại hệ thống các trạm dịch vụ nông nghiệp đã góp phần thống nhất chuyên môn, tăng cường phối hợp và nâng cao hiệu quả chỉ đạo sản xuất ở cơ sở.

Trong năm 2025, Trung tâm Khuyến nông Nghệ An đã triển khai thành công 27 chương trình, dự án và mô hình khuyến nông từ nguồn ngân sách trung ương, địa phương và các chương trình phối hợp. Các mô hình đều được xây dựng theo hướng an toàn, ứng dụng khoa học công nghệ, gắn với liên kết sản xuất, chế biến và tiêu thụ, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng nông sản và thay đổi tư duy sản xuất của người dân từ nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa.

Cùng với đó, gần 1.000 lớp tập huấn đã được tổ chức trên toàn tỉnh với phương châm lấy thực hành làm trọng tâm. Nội dung đào tạo được xây dựng sát nhu cầu từng vùng, từng đối tượng, giúp người dân dễ tiếp cận, dễ áp dụng và nhanh chóng đưa tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất.

Hướng tới khuyến nông dịch vụ

Theo định hướng mới, khuyến nông không chỉ giới thiệu giống mới hay quy trình kỹ thuật mà sẽ đồng hành với nông dân trong toàn bộ quá trình sản xuất, từ tư vấn lựa chọn mô hình, kết nối doanh nghiệp, xây dựng thương hiệu, hỗ trợ truy xuất nguồn gốc, xúc tiến thương mại đến tiêu thụ sản phẩm. Cách tiếp cận này giúp nông dân không chỉ làm tốt khâu sản xuất mà còn chủ động tiếp cận thị trường, giảm rủi ro và nâng cao giá trị gia tăng.

Khuyến nông thị trường cũng là bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển nông nghiệp. Việc tổ chức sản xuất sẽ xuất phát từ nhu cầu của thị trường, đáp ứng các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, chất lượng, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững, từ đó nâng cao sức cạnh tranh của nông sản Nghệ An.

Một điểm mới khác là khuyến nông theo nhu cầu và có sự tham gia của người dân. Thay vì áp dụng một mô hình chung, các chương trình sẽ được thiết kế phù hợp với điều kiện từng vùng sinh thái, từng nhóm đối tượng sản xuất. Người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà trực tiếp tham gia xây dựng, vận hành và nhân rộng mô hình.

Đặc biệt, chuyển đổi số được xác định là chìa khóa tạo đột phá cho hoạt động khuyến nông. Việc số hóa tài liệu, xây dựng video hướng dẫn kỹ thuật, phát triển website, nền tảng số và ứng dụng công nghệ thông tin giúp người dân tiếp cận nhanh hơn với thông tin về thị trường, thời tiết, dịch bệnh và các tiến bộ kỹ thuật. Đồng thời, cán bộ khuyến nông cũng nâng cao hiệu quả quản lý, theo dõi và hỗ trợ sản xuất thông qua dữ liệu số.

Nghệ An tiếp tục thúc đẩy xã hội hóa công tác khuyến nông, huy động sự tham gia của doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học và các tổ chức khoa học công nghệ. Sự liên kết giữa Nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và nông dân sẽ tạo nên chuỗi giá trị bền vững, thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ, mở rộng thị trường tiêu thụ và nâng cao năng lực cạnh tranh cho nông sản địa phương.